अध्याय 23

Verse 1

उष्णक्लान्तानिनिरुष्णीपान्नमग्रीवान् विचेतस: ॥ १॥

uṣṇaklāntāniniruṣṇīpānnamagrīvān vicetasa: || 1||

Verse 2

विकृष्टान् सैनिकै: स्वीयै: परसेनापतीन् पुर: । पुंजीभूतान् प्रतापाद्रौ शिवराजो व्यलोकत ॥ २॥

vikṛṣṭān sainikai: svīyai: parasenāpatīn pura: | puṃjībhūtān pratāpādrau śivarājo vyalokata || 2||

Verse 3

ततो5रिसैन्यादानीतान् सौवर्णान् राजतान् पणान् । मज्जूषान्तरनिक्षिप्तान् रत्नराशीननेकश: ॥ ३ ॥

tato5risainyādānītān sauvarṇān rājatān paṇān | majjūṣāntaranikṣiptān ratnarāśīnanekaśa: || 3 ||

Verse 4

तथा मुक्तामयान् हारान् हेमभारांश्व भूरिश: । स कुबेरगृहाकारे कोषागारे न्यधापयत् ॥ ४॥

tathā muktāmayān hārān hemabhārāṃśva bhūriśa: | sa kuberagṛhākāre koṣāgāre nyadhāpayat || 4||

Verse 5

मनीषिण: उचु:- अल्लीशाहस्य तां सेनां सहित: पत्तिसेनया । जयवललीवनाम्भोधौ न््यमज्जयदयं शिव: ॥ ५॥

manīṣiṇa: ucu:- allīśāhasya tāṃ senāṃ sahita: pattisenayā | jayavalalīvanāmbhodhau nyamajjayadayaṃ śiva: || 5||

Verse 6

तावत्सेनापतिस्तस्य सहित: सप्तिसेनया । क्व नु स्थितो किमकरोत् कवींद्र तदुदीरय ॥ ६॥

tāvatsenāpatistasya sahita: saptisenayā | kva nu sthito kimakarot kavīṃdra tadudīraya || 6||

Verse 7

प्रस्थितो5मित्रविजयी जयवल्लीं यदा शिव: ॥ ७॥

prasthito5mitravijayī jayavallīṃ yadā śiva: || 7||

Verse 8

तदा तदाशया तूर्ण प्रस्थित: पृतनापति: । द्विपां बबंध राष्ट्राणि बभञ्ज नगराणि च ॥ ८ ॥

tadā tadāśayā tūrṇa prasthita: pṛtanāpati: | dvipāṃ babaṃdha rāṣṭrāṇi babhañja nagarāṇi ca || 8 ||

Verse 9

अस्मिन्नवसरे स्वामिकार्यकनिहितात्मना । बैराटवर्तिना तेन यवनेनाभिमानिना ॥ ९॥

asminnavasare svāmikāryakanihitātmanā | bairāṭavartinā tena yavanenābhimāninā || 9||

Verse 10

प्रहिता: स्वहिता: सैन्यपतयस्तीवविक्रमा: । उपचक्रमिरे शैवं राष्ट्रमाक्रमितुं क्रमात् ॥ १ ०॥।

prahitā: svahitā: sainyapatayastīvavikramā: | upacakramire śaivaṃ rāṣṭramākramituṃ kramāt || 1 0|||

Verse 11

यादव: शूर्पविषयं पांडरश्न शिरोबलम् । खराट: साहसवट्टं हिलाल: पुण्यनीवृतम्॥ ११ ॥

yādava: śūrpaviṣayaṃ pāṃḍaraśna śirobalam | kharāṭa: sāhasavaṭṭaṃ hilāla: puṇyanīvṛtam|| 11 ||

Verse 12

हपस: सैफखानश्नव परसैनिकसंकटम् । प्रविश्य निग्रहेणैव जग्राह तलकोंकणम्॥ १२॥

hapasa: saiphakhānaśnava parasainikasaṃkaṭam | praviśya nigraheṇaiva jagrāha talakoṃkaṇam|| 12||

Verse 13

११-१२. जाधव ने शर्पप्रान्त, पांडर ने शिरबक, खराट ने सासवड़, हिलाल ने पुणे प्रान्त, हबशी और सैफखान ने ततः शिवस्य सेनानी श्रुत्वा तां देशदुःस्थताम् । कृतामायोधनपरै: परैरफजलाशया ॥ १३॥

11-12. jādhava ne śarpaprānta, pāṃḍara ne śirabaka, kharāṭa ne sāsavar̤a, hilāla ne puṇe prānta, habaśī aura saiphakhāna ne tataḥ śivasya senānī śrutvā tāṃ deśaduḥsthatām | kṛtāmāyodhanaparai: parairaphajalāśayā || 13||

Verse 14

सहितः सप्तिभिः सप्तसाहस्रै: पत्तिभिस्तथा । संपरायपर: श्रीमान् स्वामिकार्याभियोगवान्॥ १४॥

sahitaḥ saptibhiḥ saptasāhasrai: pattibhistathā | saṃparāyapara: śrīmān svāmikāryābhiyogavān|| 14||

Verse 15

परावृत्य महाबाहुर्महाबाहुजिगीषया । प्रायात् पतगराहा: शिवराष्ट्रमनामयम् ॥ १५॥

parāvṛtya mahābāhurmahābāhujigīṣayā | prāyāt patagarāhā: śivarāṣṭramanāmayam || 15||

Verse 16

उत्साहित, विख्यात, स्वामिकार्यनिष्ठ, पराक्रमी, गरुड की तरह वेगवान् शिवाजी का सेनापति सात हजार घुड़सवार एवं खराटं पांडरं चाथ यादवं च सुदुर्जयम् । हिलालं सैफखानं च विधास्ये शमनातिथिम् ॥ १६॥

utsāhita, vikhyāta, svāmikāryaniṣṭha, parākramī, garuḍa kī taraha vegavān śivājī kā senāpati sāta hajāra ghur̤asavāra evaṃ kharāṭaṃ pāṃḍaraṃ cātha yādavaṃ ca sudurjayam | hilālaṃ saiphakhānaṃ ca vidhāsye śamanātithim || 16||

Verse 17

सेनापतेरिमां सन्धां समाकर्ण्य शिव: स्वयम् । तस्मै निजेन दूतेन द्रतमेतदवेदयत् ॥ १७॥

senāpaterimāṃ sandhāṃ samākarṇya śiva: svayam | tasmai nijena dūtena dratametadavedayat || 17||

Verse 18

यवनो5फजलो नाम दानवो दुरतिक्रम: । जयवल्लीमिमामेति ससैन्य: सन्धिकाम्यया ॥ १८ ॥।

yavano5phajalo nāma dānavo duratikrama: | jayavallīmimāmeti sasainya: sandhikāmyayā || 18 |||

Verse 19

तस्मात्त्वया न योद्धव्यं तस्य ते: सैनिके: समम् । सन्नद्धेनेव च स्थेयं यावत्सन्धिविनिर्णय: ॥ १९॥

tasmāttvayā na yoddhavyaṃ tasya te: sainike: samam | sannaddheneva ca stheyaṃ yāvatsandhivinirṇaya: || 19||

Verse 20

भवेदहन्यथो यस्मिन् मम तस्य च दर्शनम् । तस्मिन्नैवान्तिके कुर्यास्त्वं वैराटमसंशयम्॥ २० ॥

bhavedahanyatho yasmin mama tasya ca darśanam | tasminnaivāntike kuryāstvaṃ vairāṭamasaṃśayam|| 20 ||

Verse 21

और जिस दिन उसकी और मेरी मुलाकात होगी, उस दिन तू वाई निःसंशय होकर जा। इत्यादिष्ट: स्पष्टमेव स परं शिवभूभूता । नायुध्यत परै: सार्ध मध्य एव व्यवस्थित: ॥ २१ ॥

aura jisa dina usakī aura merī mulākāta hogī, usa dina tū vāī niḥsaṃśaya hokara jā| ityādiṣṭa: spaṣṭameva sa paraṃ śivabhūbhūtā | nāyudhyata parai: sārdha madhya eva vyavasthita: || 21 ||

Verse 22

अथ युद्धमभूद् यस्मिंश्छिवाफजलयोईयो : । वैराटमाययौ सैन्यपतिस्तस्योत्तरेडहनि ॥ २२॥

atha yuddhamabhūd yasmiṃśchivāphajalayoīyo : | vairāṭamāyayau sainyapatistasyottareḍahani || 22||

Verse 23

तेन ते न धृतास्तेन विद्गुता: सर्वतोदिशम् । मुसेखानप्रभृतयो दुर्धर्षास्त्रद्धिष: ॥ २३ ॥

tena te na dhṛtāstena vidgutā: sarvatodiśam | musekhānaprabhṛtayo durdharṣāstraddhiṣa: || 23 ||

Verse 24

स आरोह: सो5वरोह: स पन्था: सा महावनी । स विरोधी स परिधि: सा निशा स पराभव: ॥ २४॥

sa āroha: so5varoha: sa panthā: sā mahāvanī | sa virodhī sa paridhi: sā niśā sa parābhava: || 24||

Verse 25

स वैष: स च संत्रासावेश: साप्यसहायता । जयवल्लीपरिसदादमी कथमपासरन्॥ २५॥

sa vaiṣa: sa ca saṃtrāsāveśa: sāpyasahāyatā | jayavallīparisadādamī kathamapāsaran|| 25||

Verse 26

पण्डित बोलें- वह चढ़ाई, वह अवतरण, वह दुर्गम मार्ग, वह महारण्य, वह विरोधी, वह सीमा, वह भीषण रात्रि, वह पूर्ण पराभव, वह कंपकपाती अवस्था और वह असहाय स्थिति इस प्रकार जयवल्ली के चारों तरफ का स्थान होते पातितेडफजले तस्मिंश्छिवेन शिवपत्तय: । पलायमानानभितो यवनान् पर्यवारयन्॥ २६॥

paṇḍita boleṃ- vaha car̤hāī, vaha avataraṇa, vaha durgama mārga, vaha mahāraṇya, vaha virodhī, vaha sīmā, vaha bhīṣaṇa rātri, vaha pūrṇa parābhava, vaha kaṃpakapātī avasthā aura vaha asahāya sthiti isa prakāra jayavallī ke cāroṃ tarapha kā sthāna hote pātiteḍaphajale tasmiṃśchivena śivapattaya: | palāyamānānabhito yavanān paryavārayan|| 26||

Verse 27

मुसेखानश्च हसनो याकुतश्रांकुशस्तथा । नासहन्त परं तत्र परै: कृतमतिक्रमम् ॥ २७।॥।

musekhānaśca hasano yākutaśrāṃkuśastathā | nāsahanta paraṃ tatra parai: kṛtamatikramam || 27||||

Verse 28

अपराह्न महानासीत् तेषां तेषां च संगर: । प्रोत्पतन्निपतद्धेतिमहोत्पातभयंकर: ॥ २८ ॥

aparāhna mahānāsīt teṣāṃ teṣāṃ ca saṃgara: | protpatannipataddhetimahotpātabhayaṃkara: || 28 ||

Verse 29

सा शैलभूमि: पत्तीनां हिता वै नाश्वसादिनाम् । यवनास्ते ततो भग्ना: संमना: साध्वसार्णवे ॥ २९॥

sā śailabhūmi: pattīnāṃ hitā vai nāśvasādinām | yavanāste tato bhagnā: saṃmanā: sādhvasārṇave || 29||

Verse 30

वह पर्वत युक्त प्रदेश पदातियों के लिए अनुकूल किन्तु घुड़सवारों के लिए प्रतिकूल था। अतः उन यवनों के परस्पैकमनस: पालयन्त: परस्परम्। द्विषद्भ्यागमधिया वीक्षमाणा दिशो दश ॥ ३०॥

vaha parvata yukta pradeśa padātiyoṃ ke lie anukūla kintu ghur̤asavāroṃ ke lie pratikūla thā| ataḥ una yavanoṃ ke paraspaikamanasa: pālayanta: parasparam| dviṣadbhyāgamadhiyā vīkṣamāṇā diśo daśa || 30||

Verse 31

अतीव तुंगान् मातंगांस्तुरगान् सुमनोहरान् । अपारान् कोषसंभारान् परिवारान् प्रियानपि ॥ ३१॥

atīva tuṃgān mātaṃgāṃsturagān sumanoharān | apārān koṣasaṃbhārān parivārān priyānapi || 31||

Verse 32

विहायापसूतास्तस्मात् समरादमरारय: । ताम्यन्तस्तामसाधयस्ते तरूनतरान्तरा ॥ ३२॥

vihāyāpasūtāstasmāt samarādamarāraya: | tāmyantastāmasādhayaste tarūnatarāntarā || 32||

Verse 33

भ्रमन््तः कातरतरा: परेषां दृगगोचरा: । कण्टकाविद्धसर्वागा: क्षतजाद्रा: क्षतौजस: ॥ ३३॥

bhramantaḥ kātaratarā: pareṣāṃ dṛgagocarā: | kaṇṭakāviddhasarvāgā: kṣatajādrā: kṣataujasa: || 33||

Verse 34

शिलाशीर्णोरुपर्वाणो मार्गान्वेषणतत्परा: । पुरः प्रतापवर्माणं चंद्रराजस्य बान्धवम् ॥ ३४ ॥

śilāśīrṇoruparvāṇo mārgānveṣaṇatatparā: | puraḥ pratāpavarmāṇaṃ caṃdrarājasya bāndhavam || 34 ||

Verse 35

वित्रस्तं वज्चितदृशं द्वित्रेरेव जनैर्वृतम् । द्राग विद्रवन्तमद्राक्षुरक्षुद्रा: क्षुद्रताजुष: ॥ ३५ ॥

vitrastaṃ vajcitadṛśaṃ dvitrereva janairvṛtam | drāga vidravantamadrākṣurakṣudrā: kṣudratājuṣa: || 35 ||

Verse 36

अथायुधभृत:ः सर्वे सद्यःक्षुभितमानसा: । निहन्तव्यो5यमित्युच्चैब्रुवन्तस्ते तमब्रुवन्। ३६॥ पुरा कर्णेजपीभूय पुनः पुनरुपेयुषा । मिथ्यानुलापिना नित्यं निजच्छञ्मापलापिना ॥ ३७॥

athāyudhabhṛta:ḥ sarve sadyaḥkṣubhitamānasā: | nihantavyo5yamityuccaibruvantaste tamabruvan| 36|| purā karṇejapībhūya punaḥ punarupeyuṣā | mithyānulāpinā nityaṃ nijacchañmāpalāpinā || 37||

Verse 37

त्ववैवानीयाफजल: स महानीकनायक: । सहसा सहितोउस्माभि: कालानलमुखे हुत: ॥ ३८ ॥

tvavaivānīyāphajala: sa mahānīkanāyaka: | sahasā sahitousmābhi: kālānalamukhe huta: || 38 ||

Verse 38

स निबद्धाज्जलि: क्रुद्धान् प्रणनाम पुनः पुनः ॥ ३९॥

sa nibaddhājjali: kruddhān praṇanāma punaḥ punaḥ || 39||

Verse 39

मुसेखानस्ततस्तत्र दृष्टवा काकुरवाकुलम् । ऊचे करुणयैवेनं नीचीकृतनिजस्वर: ॥ ४० ॥

musekhānastatastatra dṛṣṭavā kākuravākulam | ūce karuṇayaivenaṃ nīcīkṛtanijasvara: || 40 ||

Verse 40

अतोअस्मानप्रतो भूत्वा नय केनचिदध्वना ॥ ४१॥

atoasmānaprato bhūtvā naya kenacidadhvanā || 41||

Verse 41

लेकर चल। वैराटं विषयं गत्वा वयं त्वामात्मदायिनम् । सौहदादुपकर्तार: सखायमिव सुव्रतम् ॥ ४२ ॥

lekara cala| vairāṭaṃ viṣayaṃ gatvā vayaṃ tvāmātmadāyinam | sauhadādupakartāra: sakhāyamiva suvratam || 42 ||

Verse 42

स इमां गिरमकार्ण्य मुसेखानमुखोद्ताम् । तथेति संप्रतिश्रुत्य भुशविश्रब्धभानस: ॥ ४३ ॥

sa imāṃ giramakārṇya musekhānamukhodtām | tatheti saṃpratiśrutya bhuśaviśrabdhabhānasa: || 43 ||

Verse 43

केनाप्यज्ञायमानेन दृष्टपूर्वेण वर्त्मना । द्राक्तान् निष्कामयामास शिवस्य विषयाद्वहि: ॥ ४४ ॥

kenāpyajñāyamānena dṛṣṭapūrveṇa vartmanā | drāktān niṣkāmayāmāsa śivasya viṣayādvahi: || 44 ||

Verse 44

तथाविधानुजत्यागाल्लज्जितो5फजलात्मज: । विन्यस्तपूर्वान् वैराटे तातेनाश्रांश्व कुंजरान्ू ॥ ४५ ॥

tathāvidhānujatyāgāllajjito5phajalātmaja: | vinyastapūrvān vairāṭe tātenāśrāṃśva kuṃjarānū || 45 ||

Verse 45

संभारानवरोधांश्व कोषान् योधांश्व कांश्वन आदाय दूयमानात्मा द्रतमस्माद्विनिर्ययौ | ४६ ।। अनुद॒त्यापि नाद्राक्षीद्यदा तान् द्रतविदुतान् । तदा सेनापतिर्नेता पुनर्वैराटमागमत् ॥ ४७ ॥

saṃbhārānavarodhāṃśva koṣān yodhāṃśva kāṃśvana ādāya dūyamānātmā dratamasmādviniryayau | 46 || anuda̱tyāpi nādrākṣīdyadā tān dratavidutān | tadā senāpatirnetā punarvairāṭamāgamat || 47 ||

Verse 46

प्रस्थानभेरीझांकारझांकारितदिगन्तर: । प्रभावी बहुभि: सैन्यैवैंराटं स्थानमासदत् ॥ ४९॥

prasthānabherījhāṃkārajhāṃkāritadigantara: | prabhāvī bahubhi: sainyaivaiṃrāṭaṃ sthānamāsadat || 49||

Verse 47

अथ स्वेन प्रभावेण कृष्णातटमकण्टकम् । कृतं व्यलोकत मुदा मोदितो मुदितैद्धिजै: ॥ ५० ॥

atha svena prabhāveṇa kṛṣṇātaṭamakaṇṭakam | kṛtaṃ vyalokata mudā modito muditaiddhijai: || 50 ||

Verse 48

ततोडग्रयायिनं कृत्वा स तं सेनापतिं निजम्। अन्यमाक्रमितुं देशमुपाक्रमत विक्रमी ॥ ५१ ॥

tatoḍagrayāyinaṃ kṛtvā sa taṃ senāpatiṃ nijam| anyamākramituṃ deśamupākramata vikramī || 51 ||

Verse 49

ततस्तु तस्य सैन्यानि परसैन्येन पालितौ । पर्यमण्डलयं छैलावुभौ चन्दनवन्दनौ ॥ ५२॥

tatastu tasya sainyāni parasainyena pālitau | paryamaṇḍalayaṃ chailāvubhau candanavandanau || 52||

Verse 50

स नृपः श्रीपति: साक्षादद्राक्षीदालयं थ्रिय: । थ्ालयं नाम नगरं नामनिर्वासिताहित: ॥ ५३ ॥

sa nṛpaḥ śrīpati: sākṣādadrākṣīdālayaṃ thriya: | thālayaṃ nāma nagaraṃ nāmanirvāsitāhita: || 53 ||

Verse 51

ततो5फजलविध्वंसादवसन्नावनाश्रयौ । भुशं भूशबलानीकै: पुण्यदेशादपासितौ ॥ ५४॥

tato5phajalavidhvaṃsādavasannāvanāśrayau | bhuśaṃ bhūśabalānīkai: puṇyadeśādapāsitau || 54||

Verse 52

उभौ नायकनामानौ राजानौ यादवान्वितौ । खेलकर्णक्रीतपुत्रं हिलालं विश्रुतं क्षितो ॥ ५५ ॥

ubhau nāyakanāmānau rājānau yādavānvitau | khelakarṇakrītaputraṃ hilālaṃ viśrutaṃ kṣito || 55 ||

Verse 53

पुरस्कृत्याभयं प्राप्य प्रपद्य च महाशयम् । न्यषेवेतां विशेषेण शिवतातिममुं शिवम्॥ ५६ ॥

puraskṛtyābhayaṃ prāpya prapadya ca mahāśayam | nyaṣevetāṃ viśeṣeṇa śivatātimamuṃ śivam|| 56 ||

Verse 54

उपायनान्युपानीय नमतस्तान् महाभुजान्। आत्मनीनतया श्रीमांश्छिव: श्रीभि: समार्थयत् ॥ ५७ ॥

upāyanānyupānīya namatastān mahābhujān| ātmanīnatayā śrīmāṃśchiva: śrībhi: samārthayat || 57 ||

Verse 55

अथ खट्वाड्गकं मायावनीं रामपुरं पुनः । कलधौतं बाल्लवं च तथा हलजयन्तिकाम्॥ ५८॥

atha khaṭvāḍgakaṃ māyāvanīṃ rāmapuraṃ punaḥ | kaladhautaṃ bāllavaṃ ca tathā halajayantikām|| 58||

Verse 56

अष्डिं चाष्टें बटग्रामं वेलापुरमुदुंबरम्। मसूरं करहाटं च शूर्प ताम्रं च पल्लिकाम्॥ ५९ ॥

aṣḍiṃ cāṣṭeṃ baṭagrāmaṃ velāpuramuduṃbaram| masūraṃ karahāṭaṃ ca śūrpa tāmraṃ ca pallikām|| 59 ||

Verse 57

नेरलं कामनगरीं विश्रामपुरमप्युत । सवाहमूरणं कोलं करवीरपुरं तथा ॥ ६० ॥

neralaṃ kāmanagarīṃ viśrāmapuramapyuta | savāhamūraṇaṃ kolaṃ karavīrapuraṃ tathā || 60 ||

Verse 58

बलैराक्रम्य स बली बलीनादाय भूरिश:। प्रयच्छन्नभयं वीरो न््यदधान्निजशासने ॥ ६१ ॥

balairākramya sa balī balīnādāya bhūriśa:| prayacchannabhayaṃ vīro nyadadhānnijaśāsane || 61 ||

Verse 59

५८-६१. तत्पश्चात् खटाव, मायणी, रामपुर, कलेढोण, बाल्लव, हलजयंतिका, अष्टी, अष्टे, वडगांव, वेलापुर, औदुंबर, मसूर, कराड़, सुपें, तांबे, पाली, नेरलें, कामेरी, बिसापुर, सावे, उरण, कोके और कोल्हापुर, इन स्थलों पर बलवान वीरों ततो न्यस्य यथान्यासं परितः स्वां पताकिनीम् । सहसा स महीपाल: प्रणालं शैलमावृणोत् ॥ ६२ ॥

58-61. tatpaścāt khaṭāva, māyaṇī, rāmapura, kaleḍhoṇa, bāllava, halajayaṃtikā, aṣṭī, aṣṭe, vaḍagāṃva, velāpura, auduṃbara, masūra, karār̤a, supeṃ, tāṃbe, pālī, neraleṃ, kāmerī, bisāpura, sāve, uraṇa, koke aura kolhāpura, ina sthaloṃ para balavāna vīroṃ tato nyasya yathānyāsaṃ paritaḥ svāṃ patākinīm | sahasā sa mahīpāla: praṇālaṃ śailamāvṛṇot || 62 ||

Verse 60

परिमण्डलितं वीक्ष्य शैल शैलाधिवासिन: । क्षिप्रं वप्रमुपाश्किष्य जगर्जुर्जलदा इब ॥ ६३॥

parimaṇḍalitaṃ vīkṣya śaila śailādhivāsina: | kṣipraṃ vapramupāśkiṣya jagarjurjaladā iba || 63||

Verse 61

ते शस्त्रवर्षै : सोत्कर्ष: पृथुवर्ष्मभिरश्मभि:। परानवाकिरन्नुग्रतरैरल्काशरैरपि ॥ ६४ ॥

te śastravarṣai : sotkarṣa: pṛthuvarṣmabhiraśmabhi:| parānavākirannugratarairalkāśarairapi || 64 ||

Verse 62

उन्होंने असंख्य शस्त्रों की, प्रचंड पत्थरों की एवं भयंकर उल्का बाणों की शत्रुओं पर वर्षा कर दी। भूमानमागतैर्धूमै्नालायन्त्राननोद्तै: । नभोन्तकारितमभूद् भृशमम्भोधरैरिव ॥ ६५ ॥।

unhoṃne asaṃkhya śastroṃ kī, pracaṃḍa pattharoṃ kī evaṃ bhayaṃkara ulkā bāṇoṃ kī śatruoṃ para varṣā kara dī| bhūmānamāgatairdhūmainālāyantrānanodtai: | nabhontakāritamabhūd bhṛśamambhodharairiva || 65 |||

Verse 63

आगम्नेययन्त्रोदरनि:सृतानां नवोदितार्कप्रभविग्रहाणाम् । कदम्बकैरायसकंदुकानां कुतूहलान्यादित संगरश्री: ॥६६॥

āgamneyayantrodarani:sṛtānāṃ navoditārkaprabhavigrahāṇām | kadambakairāyasakaṃdukānāṃ kutūhalānyādita saṃgaraśrī: ||66||

Verse 64

आश्चर्यचकित करने वाली शोभा प्राप्त हो गयी। तडित्समाना: सुतरां रणन्तः प्रोत्क्षिपपमाणा: शिवसैनिकौघे: । उल्काशरास्तत्र तथा निपेतु: परे यथा चेतसि नो चिचेतु: ॥ ६७॥।

āścaryacakita karane vālī śobhā prāpta ho gayī| taḍitsamānā: sutarāṃ raṇantaḥ protkṣipapamāṇā: śivasainikaughe: | ulkāśarāstatra tathā nipetu: pare yathā cetasi no cicetu: || 67|||

Verse 65

अथायुधीया: शिवभूमिपीया: तं शैलमध्यारुरुहुबलेन। निषिध्यमाना अपि तैः समस्ते: द्विषद्धिरुध्दूनितहेतिहस्ते: ॥६८॥।

athāyudhīyā: śivabhūmipīyā: taṃ śailamadhyāruruhubalena| niṣidhyamānā api taiḥ samaste: dviṣaddhirudhdūnitahetihaste: ||68|||

Verse 66

चढ गए उत्पत्य तत्रापततां समन्तात् तार्ष्यक्रमाणां शिवसैनिकानाम् । क्ररै: कृपाणर्निशितैश्व बाणै: प्राणै्र्ययुज्यन्त बत प्रतीपा: ॥ ६९ ॥

caḍha gae utpatya tatrāpatatāṃ samantāt tārṣyakramāṇāṃ śivasainikānām | krarai: kṛpāṇarniśitaiśva bāṇai: prāṇairyayujyanta bata pratīpā: || 69 ||

Verse 67

तीक्ष्णबाणों ने शत्रु के प्राण हरण कर लियें। शरै: शिवानीकच्र प्रयुक्ते्निपेतुषा शैलजुषा जनेन । मन्ये5धमण प्रतिमेन भर्ते प्रत्यर्पितो$भूदाशतो धनौघ: ॥ ७० ॥

tīkṣṇabāṇoṃ ne śatru ke prāṇa haraṇa kara liyeṃ| śarai: śivānīkacra prayuktenipetuṣā śailajuṣā janena | manye5dhamaṇa pratimena bharte pratyarpito$bhūdāśato dhanaugha: || 70 ||

Verse 68

सहास्य भर्ता द्विषतामसह्मस्तभ्यो गृहीतं सपदि प्रसह्य । अध्यास्य विध्याचलतुल्यकायं प्रभु: प्रणालाचलमैक्षतायम्॥७१ ॥

sahāsya bhartā dviṣatāmasahmastabhyo gṛhītaṃ sapadi prasahya | adhyāsya vidhyācalatulyakāyaṃ prabhu: praṇālācalamaikṣatāyam||71 ||

Verse 69

दपदित्य प्रणालाचलशिरसि शिव: सैनिकैरात्मनीनै: । न्यस्यंस्तस्मिन््ननीकं दिनमिव निखिलां यामिनीं तामतीत्य ॥ प्राकारागारवापीविलसदुपवनापारकासार गुर्वीम् । दृष्टां दृष्टां मुहुस्तां श्रियमतुलतरां पार्वतीयामपश्यत् ॥ ७२ ॥

dapaditya praṇālācalaśirasi śiva: sainikairātmanīnai: | nyasyaṃstasminnanīkaṃ dinamiva nikhilāṃ yāminīṃ tāmatītya || prākārāgāravāpīvilasadupavanāpārakāsāra gurvīm | dṛṣṭāṃ dṛṣṭāṃ muhustāṃ śriyamatulatarāṃ pārvatīyāmapaśyat || 72 ||