Adhyaya 174

Verse 1

भीष्मेण विचित्रवीर्यस्य कन्यात्रयेण विवाहप्रयतने अम्बया स्वस्य साल्वकामत्वकथनपूर्वकं तत्समीपगमने भीष्मंप्रत्यनुज्ञायाचनम् ।। 1 ।। भीष्म उवाच। ततोऽहं भरतश्रेष्ठ मातरं वीरमातरम् । अभिगम्योपसंगृह्य दाशेयीमिदमब्रुवम् ।। ।। इति श्रीमन्महाभारते उद्योगपर्वणि अम्बोपाख्यनपर्वणि चतुःसप्तत्यधिकशततमोऽध्यायः ।।

bhīṣmeṇa vicitravīryasya kanyātrayeṇa vivāhaprayatane ambayā svasya sālvakāmatvakathanapūrvakaṃ tatsamīpagamane bhīṣmaṃpratyanujñāyācanam || 1 || bhīṣma uvāca| tato'haṃ bharataśreṣṭha mātaraṃ vīramātaram | abhigamyopasaṃgṛhya dāśeyīmidamabruvam || || iti śrīmanmahābhārate udyogaparvaṇi ambopākhyanaparvaṇi catuḥsaptatyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ ||

Verse 2

इमाः काशिपतेः कन्या मया निर्जित्य पार्थिवान् । विचित्रवीर्यस्य कृते वीर्यशुल्का हृता इति ।।

imāḥ kāśipateḥ kanyā mayā nirjitya pārthivān | vicitravīryasya kṛte vīryaśulkā hṛtā iti ||

Verse 3

ततो मूर्धन्युपाघ्राय पर्यश्रुनयना नृप। आह सत्यवती हृष्टा दिष्ट्या पुत्र जितं त्वया ।।

tato mūrdhanyupāghrāya paryaśrunayanā nṛpa| āha satyavatī hṛṣṭā diṣṭyā putra jitaṃ tvayā ||

Verse 4

सत्यवत्यास्त्वनुमते विवाहे समुपस्थिते। उवाच वाक्यं सव्रीडा ज्येष्ठा काशिपतेः सुता ।।

satyavatyāstvanumate vivāhe samupasthite| uvāca vākyaṃ savrīḍā jyeṣṭhā kāśipateḥ sutā ||

Verse 5

भीष्म त्वमसि धर्मज्ञः सर्वशास्त्रविशारदः । श्रुत्वा च वचनं धर्म्यं मह्यं कर्तुमिहार्हसि ।।

bhīṣma tvamasi dharmajñaḥ sarvaśāstraviśāradaḥ | śrutvā ca vacanaṃ dharmyaṃ mahyaṃ kartumihārhasi ||

Verse 6

मया साल्वपत्तिः पूर्वं मनसाऽभिवृतो वरः। तेन चास्मि वृता पूर्वं रहस्यविदिते पितुः ।।

mayā sālvapattiḥ pūrvaṃ manasā'bhivṛto varaḥ| tena cāsmi vṛtā pūrvaṃ rahasyavidite pituḥ ||

Verse 7

कथं मामन्यकामां त्वं राजधर्ममतीत्य वै । वासयेथा गृहे भीष्म कौरवः सन्विशेषतः ।।

kathaṃ māmanyakāmāṃ tvaṃ rājadharmamatītya vai | vāsayethā gṛhe bhīṣma kauravaḥ sanviśeṣataḥ ||

Verse 8

एतद्बुद्ध्या विनिश्चित्य मनसा भरतर्षभ । यत्क्षमं ते महाबाहो तदिहारब्धुमर्हसि ।।

etadbuddhyā viniścitya manasā bharatarṣabha | yatkṣamaṃ te mahābāho tadihārabdhumarhasi ||

Verse 9

स मां प्रतीक्षते व्यक्तं साल्वराजो विशांपते । तस्मान्मां त्वं कुरुश्रेष्ठ समनुज्ञातुमर्हसि ।।

sa māṃ pratīkṣate vyaktaṃ sālvarājo viśāṃpate | tasmānmāṃ tvaṃ kuruśreṣṭha samanujñātumarhasi ||

Verse 10

कृपां कुरु महाबाहो मयि धर्मभृतां वर। त्वं हि सत्यव्रतो वीर पृथिव्यामिति नः श्रुतम् ।।

kṛpāṃ kuru mahābāho mayi dharmabhṛtāṃ vara| tvaṃ hi satyavrato vīra pṛthivyāmiti naḥ śrutam ||