Adhyaya 224

Verse 1

परमेश्वरेण पार्वतींप्रति मर्त्यामर्त्यानां शरीरभेदाभेदेन कर्मफलभोगोक्तिः।। 1 ।। उमोवाच। भगवन्देवदेवेश लोकपालनमस्कृत। प्रसादात्ते महादेव श्रुता मे कर्मणां गतिः।।

parameśvareṇa pārvatīṃprati martyāmartyānāṃ śarīrabhedābhedena karmaphalabhogoktiḥ|| 1 || umovāca| bhagavandevadeveśa lokapālanamaskṛta| prasādātte mahādeva śrutā me karmaṇāṃ gatiḥ||

Verse 2

सङ्गृहीतं च तत्सर्वं तत्वतोऽमृतसंनिभम्। कर्मणा ग्रथितं सर्वमिति वेद शुभाशुभम्।।

saṅgṛhītaṃ ca tatsarvaṃ tatvato'mṛtasaṃnibham| karmaṇā grathitaṃ sarvamiti veda śubhāśubham||

Verse 3

गोवत्सवच्च जननीं निम्नं सलिलवत्तथा। कर्तारं स्वकृतं कर्म नित्यं तदनुधावति।।

govatsavacca jananīṃ nimnaṃ salilavattathā| kartāraṃ svakṛtaṃ karma nityaṃ tadanudhāvati||

Verse 4

कृतस्य कर्मणश्चेह नाशो नास्तीति निश्चयः। अशुभस्य शुभस्यापि तदप्युपगतं मया।।

kṛtasya karmaṇaśceha nāśo nāstīti niścayaḥ| aśubhasya śubhasyāpi tadapyupagataṃ mayā||

Verse 5

भूय एव महादेव वरद प्रीतिवर्धन। कर्मणां गतिमाश्रित्य संशयान्मोक्तुमर्हसि।।

bhūya eva mahādeva varada prītivardhana| karmaṇāṃ gatimāśritya saṃśayānmoktumarhasi||

Verse 6

महेश्वर उवाच। यत्ते विवक्षितं देवि गुह्यमप्यसितेक्षणे। तत्सर्वं निर्विशंका त्वं पृच्छ मां शुभलक्षणे।।

maheśvara uvāca| yatte vivakṣitaṃ devi guhyamapyasitekṣaṇe| tatsarvaṃ nirviśaṃkā tvaṃ pṛccha māṃ śubhalakṣaṇe||

Verse 7

उमोवाच। एवं व्यवस्थिते लोके कर्ममां वृषभध्वज। कृत्वा तत्पुरुषः कर्म शुभं वा यदि वेतरत्।।

umovāca| evaṃ vyavasthite loke karmamāṃ vṛṣabhadhvaja| kṛtvā tatpuruṣaḥ karma śubhaṃ vā yadi vetarat||

Verse 8

कर्मणः सुकृतस्येह कदा भुङ्क्ते फलं पुनः। इह वा प्रेत्य वा देव तन्मे शंसितुमर्हसि।।

karmaṇaḥ sukṛtasyeha kadā bhuṅkte phalaṃ punaḥ| iha vā pretya vā deva tanme śaṃsitumarhasi||

Verse 9

महेश्वर उवाच। स्थाने संशयितं देवि तद्धि गुह्यतमं नृषु। त्वत्प्रियार्थं प्रवक्ष्यामि देवि गुह्यं शुभानने।।

maheśvara uvāca| sthāne saṃśayitaṃ devi taddhi guhyatamaṃ nṛṣu| tvatpriyārthaṃ pravakṣyāmi devi guhyaṃ śubhānane||

Verse 10

पूर्वदेहकृतं कर्म भुञ्जते तदिह प्रजाः। इहैव यत्कृतं पुंसां तत्परत्र फलिष्यतै। एषा व्यवस्थितिर्देवि मानुषेष्वेव दृश्यते।।

pūrvadehakṛtaṃ karma bhuñjate tadiha prajāḥ| ihaiva yatkṛtaṃ puṃsāṃ tatparatra phaliṣyatai| eṣā vyavasthitirdevi mānuṣeṣveva dṛśyate||

Verse 11

देवानामसुराणां च अमरत्वात्तपोबलात्। एकेनैव शरीरेण भुज्यते कर्मणां फलम्। मानुषैर्न तथा देवि अन्तरं त्वेतदिष्यते।।

devānāmasurāṇāṃ ca amaratvāttapobalāt| ekenaiva śarīreṇa bhujyate karmaṇāṃ phalam| mānuṣairna tathā devi antaraṃ tvetadiṣyate||