Adhyaya 69
Adi Parva · 61 verses
61 verses · free forever
English has not yet been added to this adhyaya. You can read the Ganesha passage or Vana Parva 312–315 with English.
Uses your saved HI voice · Narration settings
Narration reads the opening of this section. Longer passages are split to keep playback responsive.
Verse 1
कुरुवंशकथनम्।। 1 ।। संक्षेपेण ययात्युपाख्यानम्।। 2 ।। जनमेजय उवाच। त्वत्तः श्रुतमिदं ब्रह्मन्देवदानवरक्षसाम्। अंशावतरणं सम्यग्गन्धर्वाप्सरसां तथा।।
kuruvaṃśakathanam|| 1 || saṃkṣepeṇa yayātyupākhyānam|| 2 || janamejaya uvāca| tvattaḥ śrutamidaṃ brahmandevadānavarakṣasām| aṃśāvataraṇaṃ samyaggandharvāpsarasāṃ tathā||
Verse 2
इमं तु भूय इच्छामि कुरूणां वंशमादितः। कथ्यमानं त्वया विप्र विप्रर्षिगणसन्निधौ।।
imaṃ tu bhūya icchāmi kurūṇāṃ vaṃśamāditaḥ| kathyamānaṃ tvayā vipra viprarṣigaṇasannidhau||
Verse 3
वैशंपायन उवाच। धर्मार्थकामसहितं राजर्षीणां प्रकीर्तितम्। पवित्रं कीर्त्यमानं मे निबोधेदं मनीषिणाम्।।
vaiśaṃpāyana uvāca| dharmārthakāmasahitaṃ rājarṣīṇāṃ prakīrtitam| pavitraṃ kīrtyamānaṃ me nibodhedaṃ manīṣiṇām||
Verse 4
प्रजापतेस्तु दक्षस्य मनोर्वैवस्वतस्य च। भरतस्य कुरोः पूरोराजमीढस्य चानघ।।
prajāpatestu dakṣasya manorvaivasvatasya ca| bharatasya kuroḥ pūrorājamīḍhasya cānagha||
Verse 5
यादवानामिमं वंशं कौरवाणां च सर्वशः। तथैव भरतानां च पुण्यं स्वस्त्ययनं महत्।।
yādavānāmimaṃ vaṃśaṃ kauravāṇāṃ ca sarvaśaḥ| tathaiva bharatānāṃ ca puṇyaṃ svastyayanaṃ mahat||
Verse 6
धन्यं यशस्यमायुष्यं कीर्तयिष्यामि तेऽनघ। तेजोभिरुदिताः सर्वे महर्षिसमतेजसः।।
dhanyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ kīrtayiṣyāmi te'nagha| tejobhiruditāḥ sarve maharṣisamatejasaḥ||
Verse 7
दश प्राचेतसः पुत्राः सन्तः पुण्यजनाः स्मृताः। मुखजेनाग्निना यैस्ते पूर्वं दग्धा महौजसः।। ।। इति श्रीमन्महाभारते आदिपर्वणि संभवपर्वणि एकोनसप्ततितमोऽध्यायः।। 69 ।।
daśa prācetasaḥ putrāḥ santaḥ puṇyajanāḥ smṛtāḥ| mukhajenāgninā yaiste pūrvaṃ dagdhā mahaujasaḥ|| || iti śrīmanmahābhārate ādiparvaṇi saṃbhavaparvaṇi ekonasaptatitamo'dhyāyaḥ|| 69 ||
Verse 8
तेभ्यः प्राचेतसो जज्ञे दक्षो दक्षादिमाः प्रजाः। संभूताः पुरुषव्याघ्र स हि लोकपितामहः।।
tebhyaḥ prācetaso jajñe dakṣo dakṣādimāḥ prajāḥ| saṃbhūtāḥ puruṣavyāghra sa hi lokapitāmahaḥ||
Verse 9
वीरिण्या सह सङ्गम्य दक्षः प्राचेतसो मुनिः। आत्मतुल्यानजनयत्सहस्रं संशितव्रतान्।। प्राचेतसः प्राचे देशाय यज्ञक्रियया अतति सततं गच्छतीति प्राचेताः तस्य प्राचेतसः प्राचीनबर्हिषः। पुण्यजनाः पुण्योत्पादकास्तपः शीला इत्यर्थः। यैस्ते महौजसो महाप्रभावा वृक्षौषधयो दग्धाः।।
vīriṇyā saha saṅgamya dakṣaḥ prācetaso muniḥ| ātmatulyānajanayatsahasraṃ saṃśitavratān|| prācetasaḥ prāce deśāya yajñakriyayā atati satataṃ gacchatīti prācetāḥ tasya prācetasaḥ prācīnabarhiṣaḥ| puṇyajanāḥ puṇyotpādakāstapaḥ śīlā ityarthaḥ| yaiste mahaujaso mahāprabhāvā vṛkṣauṣadhayo dagdhāḥ||
Verse 10
सहस्रसङ्ख्यानसंभूतान्दक्षपुत्रांश्च नारदः। मोक्षमध्यापयामास साङ्ख्यज्ञानमनुत्तमम्।। वीरिण्या वीरणपुत्र्या।।
sahasrasaṅkhyānasaṃbhūtāndakṣaputrāṃśca nāradaḥ| mokṣamadhyāpayāmāsa sāṅkhyajñānamanuttamam|| vīriṇyā vīraṇaputryā||
Verse 11
नाशार्थं योजयामास दिगन्तज्ञानकर्मसु। ततः पञ्चाशतं कन्या पुत्रिका अभिसन्दधे। प्रजापतिः प्रजा दक्षः सिसृक्षुर्जनमेजय।।
nāśārthaṃ yojayāmāsa digantajñānakarmasu| tataḥ pañcāśataṃ kanyā putrikā abhisandadhe| prajāpatiḥ prajā dakṣaḥ sisṛkṣurjanamejaya||
Verse 12
ददौ दश स धर्माय कश्यपाय त्रयोदश। कालस्य नयने युक्ताः सप्तविंशतिमिन्दवे।।
dadau daśa sa dharmāya kaśyapāya trayodaśa| kālasya nayane yuktāḥ saptaviṃśatimindave||
Verse 13
त्रयोदशानां पत्नीनां या तु दाक्षायणी वरा। मारीचः कश्यपस्त्वस्यामादित्यान्समजीजनत्।।
trayodaśānāṃ patnīnāṃ yā tu dākṣāyaṇī varā| mārīcaḥ kaśyapastvasyāmādityānsamajījanat||
Verse 14
इन्द्रादीन्वीर्यसंपन्नान्विवस्वन्तमथापि च। विवस्वतः सुतो जज्ञे यमो वैवस्वतः प्रभुः।।
indrādīnvīryasaṃpannānvivasvantamathāpi ca| vivasvataḥ suto jajñe yamo vaivasvataḥ prabhuḥ||
Verse 15
मार्ताण्डस्य यमी चापि सुता राजन्नजायत। मार्तण्डस्य मनुर्धीमानजायत सुतः प्रभुः।। मोक्षं मोक्षहेतुं। सांख्यज्ञानं विवेकजं विज्ञानम्।।
mārtāṇḍasya yamī cāpi sutā rājannajāyata| mārtaṇḍasya manurdhīmānajāyata sutaḥ prabhuḥ|| mokṣaṃ mokṣahetuṃ| sāṃkhyajñānaṃ vivekajaṃ vijñānam||
Verse 16
धर्मात्मा स मनुर्धीमान्यत्र वंशः प्रतिष्ठितः। मनोर्वंशो मानवानां ततोऽयं प्रथितोऽभवत्।।
dharmātmā sa manurdhīmānyatra vaṃśaḥ pratiṣṭhitaḥ| manorvaṃśo mānavānāṃ tato'yaṃ prathito'bhavat||
Verse 17
ब्रह्मक्षत्रादयस्तस्मान्मनोर्जातास्तु मानवाः। ततोऽभवन्महाराज ब्रह्म क्षत्रेण सङ्गतम्।।
brahmakṣatrādayastasmānmanorjātāstu mānavāḥ| tato'bhavanmahārāja brahma kṣatreṇa saṅgatam||
Verse 18
ब्राह्मणा मानवास्तेषां साङ्गं वेदमदारयन्। वेनं धृष्णुं नरिष्यन्तं नाभागेक्ष्वाकुमेव च।।
brāhmaṇā mānavāsteṣāṃ sāṅgaṃ vedamadārayan| venaṃ dhṛṣṇuṃ nariṣyantaṃ nābhāgekṣvākumeva ca||
Verse 19
कारूषमथ शर्यातिं तथा चैवाष्टमीमिलाम्। पृष्टध्रं नवमं प्राहुः क्षत्रधर्मपरायणम्।।
kārūṣamatha śaryātiṃ tathā caivāṣṭamīmilām| pṛṣṭadhraṃ navamaṃ prāhuḥ kṣatradharmaparāyaṇam||
Verse 20
नाभागारिष्टदशमान्मनोः पुत्रान्प्रचक्षते। पञ्चाशत्तु मनोः पुत्रास्तथैवान्येऽभवन्क्षितौ।।
nābhāgāriṣṭadaśamānmanoḥ putrānpracakṣate| pañcāśattu manoḥ putrāstathaivānye'bhavankṣitau||
Verse 21
अन्योन्यभेदात्ते सर्वे विनेशुरिति नः श्रुतम्। पुरूरवास्ततो विद्वानिलायां समपद्यत।। यमी यमुना।।
anyonyabhedātte sarve vineśuriti naḥ śrutam| purūravāstato vidvānilāyāṃ samapadyata|| yamī yamunā||
Verse 22
सा वै तस्याभवन्माता पिता चैवेति नः श्रुतम्। त्रयोदश समुद्रस्य द्वीपानश्नन्पुरूरवाः।। अन्योन्यभेदात्परस्परवैरात्।।
sā vai tasyābhavanmātā pitā caiveti naḥ śrutam| trayodaśa samudrasya dvīpānaśnanpurūravāḥ|| anyonyabhedātparasparavairāt||
Verse 23
अमानुषैर्वृतः सत्वैर्मानुषः सन्महायशाः। विप्रैः स विग्रहं चक्रे वीर्योन्मत्तः पुरूरवाः।।
amānuṣairvṛtaḥ satvairmānuṣaḥ sanmahāyaśāḥ| vipraiḥ sa vigrahaṃ cakre vīryonmattaḥ purūravāḥ||
Verse 24
जहार च स विप्राणां रत्नान्युत्क्रोशतामपि। सनत्कुमारस्तं राजन्ब्रह्मलोकादुपेत्य ह।।
jahāra ca sa viprāṇāṃ ratnānyutkrośatāmapi| sanatkumārastaṃ rājanbrahmalokādupetya ha||
Verse 25
अनुदर्शं ततश्चक्रे प्रत्यगृह्णान्न चाप्यसौ। ततो महर्षिभिः क्रुद्धैः सद्यः शप्तो व्यनश्यत।। मातैव लब्धपुंभावा राज्य दानात्पिताप्यभूत्। मुख्यः पिता तु बुध एव।।
anudarśaṃ tataścakre pratyagṛhṇānna cāpyasau| tato maharṣibhiḥ kruddhaiḥ sadyaḥ śapto vyanaśyata|| mātaiva labdhapuṃbhāvā rājya dānātpitāpyabhūt| mukhyaḥ pitā tu budha eva||
Verse 26
लोभान्वितो बलमदान्नष्टसंज्ञो नराधिपः। स हि गन्धर्वलोकस्थानुर्वश्या सहितो विराट्।। अनुदश दर्शो दर्शनं स पश्चाद्यस्य स श्रुतियुक्त्युपदेशोऽनुदर्शस्तं तत स्तदुपदेशमित्यर्थः।।
lobhānvito balamadānnaṣṭasaṃjño narādhipaḥ| sa hi gandharvalokasthānurvaśyā sahito virāṭ|| anudaśa darśo darśanaṃ sa paścādyasya sa śrutiyuktyupadeśo'nudarśastaṃ tata stadupadeśamityarthaḥ||
Verse 27
आनिनाय क्रियार्थेऽग्नीन्यथावद्विहितांस्त्रिधा। षट् सुता जज्ञिरे चैलादायुर्धीमानमावसुः।। विराड्विराजमानः।।
ānināya kriyārthe'gnīnyathāvadvihitāṃstridhā| ṣaṭ sutā jajñire cailādāyurdhīmānamāvasuḥ|| virāḍvirājamānaḥ||
Verse 28
दृढायुश्च वनायुश्च शतायुश्चोर्वशीसुताः। नहुषं वृद्धशर्माणं रजिं गयमनेनसम्।।
dṛḍhāyuśca vanāyuśca śatāyuścorvaśīsutāḥ| nahuṣaṃ vṛddhaśarmāṇaṃ rajiṃ gayamanenasam||
Verse 29
स्वर्भानवी सुतानेतानायोः पुत्रान्प्रचक्षते। आयुषो नहुषः पुत्रो धीमान्सत्यपराक्रमः।।
svarbhānavī sutānetānāyoḥ putrānpracakṣate| āyuṣo nahuṣaḥ putro dhīmānsatyaparākramaḥ||
Verse 30
राज्यं शशास सुमहद्धर्मेण पृथिवीपते। पितॄन्देवानृषीन्विप्रान्गन्धर्वोरगराक्षसान्।।
rājyaṃ śaśāsa sumahaddharmeṇa pṛthivīpate| pitṝndevānṛṣīnviprāngandharvoragarākṣasān||
Verse 31
नहुषः पालयामास ब्रह्मक्षत्रमथो विशः। स हत्वा दस्युसंघातानृषीन्करमदापयत्।।
nahuṣaḥ pālayāmāsa brahmakṣatramatho viśaḥ| sa hatvā dasyusaṃghātānṛṣīnkaramadāpayat||
Verse 32
पशुवच्चैव तान्पृष्ठे वाहयामास वीर्यवान्। कारयामास चेन्द्रत्वमभिभूय दिवौकसः।।
paśuvaccaiva tānpṛṣṭhe vāhayāmāsa vīryavān| kārayāmāsa cendratvamabhibhūya divaukasaḥ||
Verse 33
तेजसा तपसा चैव विक्रमेणौजसा तथा। विश्लिष्टो नहुषः शप्तः सद्यो ह्यजगरोऽभवत्। यतिं ययातिं संयातिमायातिमयतिं ध्रुवम्।।
tejasā tapasā caiva vikrameṇaujasā tathā| viśliṣṭo nahuṣaḥ śaptaḥ sadyo hyajagaro'bhavat| yatiṃ yayātiṃ saṃyātimāyātimayatiṃ dhruvam||
Verse 34
नहुषो जनयामास षट् सुतान्प्रियवादिनः। यतिस्तु योगमास्थाय ब्रह्मीभूतोऽभवन्मुनिः।।
nahuṣo janayāmāsa ṣaṭ sutānpriyavādinaḥ| yatistu yogamāsthāya brahmībhūto'bhavanmuniḥ||
Verse 35
ययातिर्नाहुषः सम्राडासीत्सत्यपराक्रमः। स पालयामास महीमीजे च बहुभिर्मखैः।।
yayātirnāhuṣaḥ samrāḍāsītsatyaparākramaḥ| sa pālayāmāsa mahīmīje ca bahubhirmakhaiḥ||
Verse 36
अतिभक्त्या पितॄनर्चन्देवांश्च प्रयतः सदा। अन्वगृह्णात्प्रजाः सर्वा ययातिरपराजितः।।
atibhaktyā pitṝnarcandevāṃśca prayataḥ sadā| anvagṛhṇātprajāḥ sarvā yayātiraparājitaḥ||
Verse 37
तस्य पुत्रा महेष्वासाः सर्वैः समुदिता गुणैः। देवयान्यां महाराज शर्मिष्ठायां च जज्ञिरे।।
tasya putrā maheṣvāsāḥ sarvaiḥ samuditā guṇaiḥ| devayānyāṃ mahārāja śarmiṣṭhāyāṃ ca jajñire||
Verse 38
देवयान्यामजायेतां यदुस्तुर्वसुरेव च। द्रुह्युश्चानुश्च पूरुश्च शर्मिष्ठायां च जज्ञिरे।।
devayānyāmajāyetāṃ yadusturvasureva ca| druhyuścānuśca pūruśca śarmiṣṭhāyāṃ ca jajñire||
Verse 39
स शाश्वतीः समा राजन्प्रजा धर्मेण पालयन्। जरामार्च्छन्महाघोरां नाहुषो रूपनाशिनीम्।।
sa śāśvatīḥ samā rājanprajā dharmeṇa pālayan| jarāmārcchanmahāghorāṃ nāhuṣo rūpanāśinīm||
Verse 40
जराऽभिभूतः पुत्रान्स राजा वचनमब्रवीत्। यदुं पूरुं तुर्वसुं च द्रुह्युं चानुं च भारत।।
jarā'bhibhūtaḥ putrānsa rājā vacanamabravīt| yaduṃ pūruṃ turvasuṃ ca druhyuṃ cānuṃ ca bhārata||
Verse 41
यौवनेन चरन्कामान्युवा युवतिभिः सह। बिहर्तुमहमिच्छामि साह्यं कुरुत पुत्रकाः।।
yauvanena carankāmānyuvā yuvatibhiḥ saha| bihartumahamicchāmi sāhyaṃ kuruta putrakāḥ||
Verse 42
तं पुत्रो दैवयानेयः पूर्वजो वाक्यमब्रवीत्। किं कार्यं भवतः कार्यमस्माकं यौवनेन ते।। त्रिधा गार्हपत्यदक्षिणाग्न्याहवनीयभेदेन। आयुःशब्दः उक रान्तः सान्तश्च।।
taṃ putro daivayāneyaḥ pūrvajo vākyamabravīt| kiṃ kāryaṃ bhavataḥ kāryamasmākaṃ yauvanena te|| tridhā gārhapatyadakṣiṇāgnyāhavanīyabhedena| āyuḥśabdaḥ uka rāntaḥ sāntaśca||
Verse 43
ययातिरब्रवीत्तं वै जरा मे प्रतिगृह्यताम्। यौवनेन त्वदीयेन चरेयं विषयानहम्।।
yayātirabravīttaṃ vai jarā me pratigṛhyatām| yauvanena tvadīyena careyaṃ viṣayānaham||
Verse 44
यजतो दीर्घसत्रैर्मे शापाच्चोशनसो मुनेः। कामार्थः परिहीणोऽयं तप्येयं तेन पुत्रकाः।। कार्यं प्रयोजनम्। कार्यं कर्तव्यम्।।
yajato dīrghasatrairme śāpāccośanaso muneḥ| kāmārthaḥ parihīṇo'yaṃ tapyeyaṃ tena putrakāḥ|| kāryaṃ prayojanam| kāryaṃ kartavyam||
Verse 45
मामकेन शरीरेण राज्यमेकः प्रशास्तु वः। अहं तन्वाऽभिनवया युवा काममवाप्नुयाम्।।
māmakena śarīreṇa rājyamekaḥ praśāstu vaḥ| ahaṃ tanvā'bhinavayā yuvā kāmamavāpnuyām||
Verse 46
वैशंपायन उवाच। ते न तस्य प्रत्यगृह्णन्यदुप्रभृतयो जराम्। तमब्रवीत्ततः पूरुः कनीयान्सत्यविक्रमः।।
vaiśaṃpāyana uvāca| te na tasya pratyagṛhṇanyaduprabhṛtayo jarām| tamabravīttataḥ pūruḥ kanīyānsatyavikramaḥ||
Verse 47
राजंश्चराभिनवया तन्वा यौवनगोचरः। अहं जरां समादाय राज्ये स्थास्यामि तेज्ञया।। व्रतनिर्बन्धाच्छुक्रशापाच्च कामरूपः पुरुषार्थो हीनः।।
rājaṃścarābhinavayā tanvā yauvanagocaraḥ| ahaṃ jarāṃ samādāya rājye sthāsyāmi tejñayā|| vratanirbandhācchukraśāpācca kāmarūpaḥ puruṣārtho hīnaḥ||
Verse 48
एवमुक्तः स राजर्षिस्तपोवीर्यसमाश्रयात्। संचारयामास जरां तदा पुत्रे महात्मनि।।
evamuktaḥ sa rājarṣistapovīryasamāśrayāt| saṃcārayāmāsa jarāṃ tadā putre mahātmani||
Verse 49
पौरवेणाथ वयसा राजा यौवनमास्थितः। यायातेनापि वयसा राज्यं पूरुरकारयत्।।
pauraveṇātha vayasā rājā yauvanamāsthitaḥ| yāyātenāpi vayasā rājyaṃ pūrurakārayat||
Verse 50
ततो वर्षसहस्राणि ययातिरपराजितः। स्थितः स नृपशार्दूलः शार्दूलसमविक्रमः।।
tato varṣasahasrāṇi yayātiraparājitaḥ| sthitaḥ sa nṛpaśārdūlaḥ śārdūlasamavikramaḥ||
Verse 51
ययातिरपि पत्नीभ्यां दीर्घकालं विहृत्य च। विश्वाच्या सहितो रेमे पुनश्चैत्ररथे वने।।
yayātirapi patnībhyāṃ dīrghakālaṃ vihṛtya ca| viśvācyā sahito reme punaścaitrarathe vane||
Verse 52
नाध्यगच्छत्तदा तृप्तिं कामानां स महायशाः। अवेत्य मनसा राजन्निमां गाथां तदा जगौ।। तेज्ञया तव आज्ञया। पूर्वरूपमाकारलोपो वार्षः।।
nādhyagacchattadā tṛptiṃ kāmānāṃ sa mahāyaśāḥ| avetya manasā rājannimāṃ gāthāṃ tadā jagau|| tejñayā tava ājñayā| pūrvarūpamākāralopo vārṣaḥ||
Verse 53
न जातु कामः कामानामुपभोगेन शाम्यति। इविषा कृष्णवर्त्मेव भूय एवाभिवर्धते।। कामामां कामभोगेन। अवेत्य कामसेवया तृप्त्यभावं ज्ञात्वा।।
na jātu kāmaḥ kāmānāmupabhogena śāmyati| iviṣā kṛṣṇavartmeva bhūya evābhivardhate|| kāmāmāṃ kāmabhogena| avetya kāmasevayā tṛptyabhāvaṃ jñātvā||
Verse 54
यत्पृथिव्यां व्रीहियवं हिरण्यं पशवः स्त्रियः। नालमेकस्य तत्सर्वमिति मत्वा शमं व्रजेत्।। हविषा समिदाज्यादिना।।
yatpṛthivyāṃ vrīhiyavaṃ hiraṇyaṃ paśavaḥ striyaḥ| nālamekasya tatsarvamiti matvā śamaṃ vrajet|| haviṣā samidājyādinā||
Verse 55
यदा न कुरुते पापं सर्वभूतेषु कर्हिचित्। कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्म संपद्यते तदा।।
yadā na kurute pāpaṃ sarvabhūteṣu karhicit| karmaṇā manasā vācā brahma saṃpadyate tadā||
Verse 56
न बिभेति यदा चायं यदा चास्मान्न बिभ्यति। यदा नेच्छति न द्वेष्टि ब्रह्म संपद्यते तदा।।
na bibheti yadā cāyaṃ yadā cāsmānna bibhyati| yadā necchati na dveṣṭi brahma saṃpadyate tadā||
Verse 57
इत्यवेक्ष्य महाप्राज्ञः कामानां फल्गुतां नृप। समाधाय मनो बुद्ध्या प्रत्यगृह्णाज्जरां सुतात्।।
ityavekṣya mahāprājñaḥ kāmānāṃ phalgutāṃ nṛpa| samādhāya mano buddhyā pratyagṛhṇājjarāṃ sutāt||
Verse 58
ततो वर्षसहस्रान्ते ययातिरपराजितः। दत्वा च यौवनं राजा पूरुं राज्येऽभिषिच्य च। अतृप्त एव कामानां पूरुं पुत्रमुवाच ह।।
tato varṣasahasrānte yayātiraparājitaḥ| datvā ca yauvanaṃ rājā pūruṃ rājye'bhiṣicya ca| atṛpta eva kāmānāṃ pūruṃ putramuvāca ha||
Verse 59
त्वया दायादवानस्मि त्वं मे वंशकरः सुतः। पौरवो वंश इति ते ख्यातिं लोके गमिष्यति।। एकस्य कामिनः सर्वं नालमपर्याप्तम्। शमं कामशान्तिम्।।
tvayā dāyādavānasmi tvaṃ me vaṃśakaraḥ sutaḥ| pauravo vaṃśa iti te khyātiṃ loke gamiṣyati|| ekasya kāminaḥ sarvaṃ nālamaparyāptam| śamaṃ kāmaśāntim||
Verse 60
वैशंपायन उवाच। ततः स नृपशार्दूल पूरुं राज्येऽभिषिच्य च। ततः सुचरितं कृत्वा भृगुतुङ्गे महातपाः।।
vaiśaṃpāyana uvāca| tataḥ sa nṛpaśārdūla pūruṃ rājye'bhiṣicya ca| tataḥ sucaritaṃ kṛtvā bhṛgutuṅge mahātapāḥ||
Verse 61
कालेन महता पश्चात्कालधर्ममुपेयिवान्। कारयित्वा त्वनशनं सदारः स्वर्गमाप्तवान्।। दायादवान् पुत्रवान्।।
kālena mahatā paścātkāladharmamupeyivān| kārayitvā tvanaśanaṃ sadāraḥ svargamāptavān|| dāyādavān putravān||