Adhyaya 39

Verse 1

एलापत्रोपदेशेन वासुकिभगिन्या जरत्कार्वा रक्षणम्।। 1 ।। सौतिरुवाच। एलापत्रवचः श्रुत्वा ते नागा द्विजसत्तम। सर्वे प्रहृष्टमनसः साधुसाध्वित्यपूजयन्।।

elāpatropadeśena vāsukibhaginyā jaratkārvā rakṣaṇam|| 1 || sautiruvāca| elāpatravacaḥ śrutvā te nāgā dvijasattama| sarve prahṛṣṭamanasaḥ sādhusādhvityapūjayan||

Verse 2

ततःप्रभृति तां कन्यां वासुकिः पर्यरक्षत। जरत्कारुं स्वसारं वै परं हर्षमवाप च।।

tataḥprabhṛti tāṃ kanyāṃ vāsukiḥ paryarakṣata| jaratkāruṃ svasāraṃ vai paraṃ harṣamavāpa ca||

Verse 3

ततो नातिमहान्कालः समतीत इवाभवत्। अथ देवासुराः सर्वे ममन्थुर्वरुणालयम्।।

tato nātimahānkālaḥ samatīta ivābhavat| atha devāsurāḥ sarve mamanthurvaruṇālayam||

Verse 4

तत्र नेत्रमभून्नागो वासुकिर्बलिनां वरः। समाप्यैव च तत्कर्म पितामहमुपागमन्।। ।। इति श्रीमनमहाभारते आदिपर्वणि आस्तीकपर्वणि एकोनचत्वारिंशोऽध्यायः।। 39 ।।

tatra netramabhūnnāgo vāsukirbalināṃ varaḥ| samāpyaiva ca tatkarma pitāmahamupāgaman|| || iti śrīmanamahābhārate ādiparvaṇi āstīkaparvaṇi ekonacatvāriṃśo'dhyāyaḥ|| 39 ||

Verse 5

देवा वासुकिना सार्धं पितामहमथाव्रुवन्। भगवञ्शापभीतोऽयं वासुकिस्तप्यते भृशम्।।

devā vāsukinā sārdhaṃ pitāmahamathāvruvan| bhagavañśāpabhīto'yaṃ vāsukistapyate bhṛśam||

Verse 6

अस्यैतन्मानसं शल्यं समुद्धर्तुं त्वमर्हसि। जनन्याः शापजं देव ज्ञातीनां हितमिच्छतः।।

asyaitanmānasaṃ śalyaṃ samuddhartuṃ tvamarhasi| jananyāḥ śāpajaṃ deva jñātīnāṃ hitamicchataḥ||

Verse 7

हितो ह्ययं सदास्मकं प्रियकारी च नागराट्। प्रसादं कुरु देवेश शमयास्य मनोज्वरम्।।

hito hyayaṃ sadāsmakaṃ priyakārī ca nāgarāṭ| prasādaṃ kuru deveśa śamayāsya manojvaram||

Verse 8

ब्रह्मोवाच। मयैव तद्वितीर्णं वै वचनं मनसाऽमराः। एलापत्रेण नागेन यदस्याभिहितं पुरा।।

brahmovāca| mayaiva tadvitīrṇaṃ vai vacanaṃ manasā'marāḥ| elāpatreṇa nāgena yadasyābhihitaṃ purā||

Verse 9

तत्करोत्वेष नागेन्द्रः प्राप्तकालं वचः स्वयम्। विनशिष्यन्ति ये पापा न तु ये धर्मचारिणः।।

tatkarotveṣa nāgendraḥ prāptakālaṃ vacaḥ svayam| vinaśiṣyanti ye pāpā na tu ye dharmacāriṇaḥ||

Verse 10

उत्पन्नः स जरत्कारुस्तपस्युग्रे रतो द्विजः। तस्यैष भगिनीं काले जरत्कारुं प्रयच्छतु।।

utpannaḥ sa jaratkārustapasyugre rato dvijaḥ| tasyaiṣa bhaginīṃ kāle jaratkāruṃ prayacchatu||

Verse 11

एलापत्रेण यत्प्रोक्तं वचनं भुजगेन ह। पन्नगानां हितं देवास्तत्तथा न तदन्यथा।।

elāpatreṇa yatproktaṃ vacanaṃ bhujagena ha| pannagānāṃ hitaṃ devāstattathā na tadanyathā||

Verse 12

सौतिरुवाच। एतच्छ्रुत्वा तु नागेन्द्रः पितामहवचस्तदा। संदिश्य पन्नगान्सर्वान्वासुकिः शापमोहितः।।

sautiruvāca| etacchrutvā tu nāgendraḥ pitāmahavacastadā| saṃdiśya pannagānsarvānvāsukiḥ śāpamohitaḥ||

Verse 13

स्वसारमुद्यम्य तदा जरत्कारुमृषिं प्रति। सर्पान्बहूञ्जरत्कारौ नित्ययुक्तान्समादधत्।। नेत्रं रज्जुः।।

svasāramudyamya tadā jaratkārumṛṣiṃ prati| sarpānbahūñjaratkārau nityayuktānsamādadhat|| netraṃ rajjuḥ||

Verse 14

जरत्कारुर्यदा भार्यामिच्छेद्वरयितुं प्रभुः। शीघ्रमेत्य तदाऽऽख्येयं तन्नः श्रेयो भविष्यति।।

jaratkāruryadā bhāryāmicchedvarayituṃ prabhuḥ| śīghrametya tadā''khyeyaṃ tannaḥ śreyo bhaviṣyati||