Chapter 9
Concerning Law · 37 sections
37 sections · free forever
Uses your saved HI voice · Narration settings
Section 1
ज्ँनाति सामन्त धनिकाः क्रमेण भूमि परिग्रहान् क्रेतुम् अभ्याभवेयुः
j~nāti sāmanta dhanikāḥ krameṇa bhūmi parigrahān kretum abhyābhaveyuḥ
Section 2
ततोअन्ये बाह्याः
tatoanye bāhyāḥ
Section 3
सामन्त चत्वारिंशत् कुल्येषु गृह प्रतिमुखे वेश्म श्रावयेयुः सामन्त ग्राम वृद्धेषु क्षेत्रम् आरामं सेतु बन्धं तटाकम् आधारं वा मर्यादासु यथा सेतु भोगं अनेनार्घेण कः क्रेता इति
sāmanta catvāriṃśat kulyeṣu gṛha pratimukhe veśma śrāvayeyuḥ sāmanta grāma vṛddheṣu kṣetram ārāmaṃ setu bandhaṃ taṭākam ādhāraṃ vā maryādāsu yathā setu bhogaṃ anenārgheṇa kaḥ kretā iti
Section 4
त्रिर् आघुषितम् अव्याहतं क्रेता क्रेतुं लभेत
trir āghuṣitam avyāhataṃ kretā kretuṃ labheta
Section 5
स्पर्धया वा मूल्य वर्धने मूल्य वृद्धिः स शुल्का कोशं गच्छेत्
spardhayā vā mūlya vardhane mūlya vṛddhiḥ sa śulkā kośaṃ gacchet
Section 6
विक्रय प्रतिक्रोष्टा शुल्कं दद्यात्
vikraya pratikroṣṭā śulkaṃ dadyāt
Section 7
अस्वामि प्रतिक्रोशे चतुर् विंशति पणो दण्डः
asvāmi pratikrośe catur viṃśati paṇo daṇḍaḥ
Section 8
सप्त रात्राद् ऊर्ध्वम् अनभिसरतः प्रतिक्रुष्टो विक्रीणीत
sapta rātrād ūrdhvam anabhisarataḥ pratikruṣṭo vikrīṇīta
Section 9
प्रतिक्रुष्ट अतिक्रमे वास्तुनि द्विशतो दण्डः अन्यत्र चतुर् विंशति पणो दण्डः इति वास्तु विक्रयः
pratikruṣṭa atikrame vāstuni dviśato daṇḍaḥ anyatra catur viṃśati paṇo daṇḍaḥ iti vāstu vikrayaḥ
Section 10
सीम विवादं ग्रामयोर् उभयोः सामन्ता पञ्च ग्रामी दश ग्रामी वा सेतुभिः स्थावरैः कृत्रिमैर् वा कुर्यात्
sīma vivādaṃ grāmayor ubhayoḥ sāmantā pañca grāmī daśa grāmī vā setubhiḥ sthāvaraiḥ kṛtrimair vā kuryāt
Section 11
कर्षक गो पालक वृद्धाः पूर्व भुक्तिका वा बाह्याः सेतूनाम् अभिज्ँना बहव एको वा निर्दिश्य सीम सेतून् विपरीत वेषाः सीमानं नयेयुः
karṣaka go pālaka vṛddhāḥ pūrva bhuktikā vā bāhyāḥ setūnām abhij~nā bahava eko vā nirdiśya sīma setūn viparīta veṣāḥ sīmānaṃ nayeyuḥ
Section 12
उद्दिष्टानां सेतूनाम् अदर्शने सहस्रं दण्डः
uddiṣṭānāṃ setūnām adarśane sahasraṃ daṇḍaḥ
Section 13
तद् एव नीते सीम अपहारिणां सेतुच् छिदां च कुर्यात्
tad eva nīte sīma apahāriṇāṃ setuc chidāṃ ca kuryāt
Section 14
प्रनष्ट सेतु भोगं वा सीमानं राजा यथा उपकारं विभजेत् इति सीम विवादः
pranaṣṭa setu bhogaṃ vā sīmānaṃ rājā yathā upakāraṃ vibhajet iti sīma vivādaḥ
Section 15
क्षेत्र विवादं सामन्त ग्राम वृद्धाः कुर्युः
kṣetra vivādaṃ sāmanta grāma vṛddhāḥ kuryuḥ
Section 16
तेषां द्वैधी भावे यतो बहवः शुचयोअनुमता वा ततो नियच्छेयुः मध्यं वा गृह्णीयुः
teṣāṃ dvaidhī bhāve yato bahavaḥ śucayoanumatā vā tato niyaccheyuḥ madhyaṃ vā gṛhṇīyuḥ
Section 17
तद् उभय परा उक्तं वास्तु राजा हरेत् प्रनष्ट स्वामिकं च
tad ubhaya parā uktaṃ vāstu rājā haret pranaṣṭa svāmikaṃ ca
Section 18
यथा उपकारं वा विभजेत्
yathā upakāraṃ vā vibhajet
Section 19
प्रसह्य आदाने वास्तुनि स्तेय दण्डः
prasahya ādāne vāstuni steya daṇḍaḥ
Section 20
कारण आदाने प्रयासम् आजीवं च परिसंख्याय बन्धं दद्यात् इति क्षेत्र विवादः
kāraṇa ādāne prayāsam ājīvaṃ ca parisaṃkhyāya bandhaṃ dadyāt iti kṣetra vivādaḥ
Section 21
मर्यादा अपहरणे पूर्वः साहस दण्डः
maryādā apaharaṇe pūrvaḥ sāhasa daṇḍaḥ
Section 22
मर्यादा भेदे चतुर् विंशति पणः
maryādā bhede catur viṃśati paṇaḥ
Section 23
तेन तपो वन विवीत महा पथ श्मशान देव कुल यजन पुण्य स्थान विवादा व्याख्याताः इति मर्यादा स्थापनम्
tena tapo vana vivīta mahā patha śmaśāna deva kula yajana puṇya sthāna vivādā vyākhyātāḥ iti maryādā sthāpanam
Section 24
सर्व एव विवादाः सामन्त प्रत्ययाः
sarva eva vivādāḥ sāmanta pratyayāḥ
Section 25
विवीत स्थल केदार षण्ड खल वेश्म वाहन कोष्ठानां पूर्वं पूर्वम् आबाधं सहेत
vivīta sthala kedāra ṣaṇḍa khala veśma vāhana koṣṭhānāṃ pūrvaṃ pūrvam ābādhaṃ saheta
Section 26
ब्रह्म सोम अरण्य देव यजन पुण्य स्थान वर्जाः स्थल प्रदेशाः
brahma soma araṇya deva yajana puṇya sthāna varjāḥ sthala pradeśāḥ
Section 27
आधार परिवाह केदार उपभोगैः पर क्षेत्र कृष्ट बीज हिंसायां यथा उपघातं मूल्यं दद्युः
ādhāra parivāha kedāra upabhogaiḥ para kṣetra kṛṣṭa bīja hiṃsāyāṃ yathā upaghātaṃ mūlyaṃ dadyuḥ
Section 28
केदार आराम सेतु बन्धानां परस्पर हिंसायां हिंसा द्वि गुणो दण्डः
kedāra ārāma setu bandhānāṃ paraspara hiṃsāyāṃ hiṃsā dvi guṇo daṇḍaḥ
Section 29
पश्चान् निविष्टम् अधर तटाकं नौपरि तटाकस्य केदारम् उदकेनाअप्लावयेत्
paścān niviṣṭam adhara taṭākaṃ naupari taṭākasya kedāram udakenāaplāvayet
Section 30
उपरि निविष्टं नाधर तटाकस्य पूर आस्रावं वारयेद् अन्यत्र त्रि वर्ष उपरत कर्मणः
upari niviṣṭaṃ nādhara taṭākasya pūra āsrāvaṃ vārayed anyatra tri varṣa uparata karmaṇaḥ
Section 31
तस्यातिक्रमे पूर्वः साहस दण्डः तटाक वामनं च
tasyātikrame pūrvaḥ sāhasa daṇḍaḥ taṭāka vāmanaṃ ca
Section 32
पञ्च वर्ष उपरत कर्मणः सेतु बन्धस्य स्वाम्यं लुप्येत अन्यत्राअपद्भ्यः
pañca varṣa uparata karmaṇaḥ setu bandhasya svāmyaṃ lupyeta anyatrāapadbhyaḥ
Section 33
तटाक सेतु बन्धानां नव प्रवर्तने पाञ्चवर्षिकः परिहारः भग्न उत्सृष्टानां चातुर्वर्षिकः समुपारूढानां त्रैवर्षिकः स्थलस्य द्वैवर्षिकः
taṭāka setu bandhānāṃ nava pravartane pāñcavarṣikaḥ parihāraḥ bhagna utsṛṣṭānāṃ cāturvarṣikaḥ samupārūḍhānāṃ traivarṣikaḥ sthalasya dvaivarṣikaḥ
Section 34
स्व आत्म आधाने विक्रये च
sva ātma ādhāne vikraye ca
Section 35
खात प्रावृत्तिम् अनदी निबन्ध आयतन तटाक केदार आराम षण्ड वापानां सस्य वर्ण भाग उत्तरिकम् अन्येभ्यो वा यथा उपकारं दद्युः
khāta prāvṛttim anadī nibandha āyatana taṭāka kedāra ārāma ṣaṇḍa vāpānāṃ sasya varṇa bhāga uttarikam anyebhyo vā yathā upakāraṃ dadyuḥ
Section 36
प्रक्रय अवक्रय अधिभाग भोगनिषृष्ट उपभोक्तारश् चएषां प्रतिकुर्युः
prakraya avakraya adhibhāga bhoganiṣṛṣṭa upabhoktāraś caeṣāṃ pratikuryuḥ
Section 37
अर्पतीकारे हीन द्वि गुणो दण्डः KआZ०३ ९ ३८अब् सेतुभ्यो मुञ्चतस् तोयम् अवारे षट् पणो दमः KआZ०३ ९ ३८च्द् वारे वा तोयम् अन्येषां प्रमादेनौपरुन्धतः E डमगे तो पस्तुरेस् फ़िएल्द्स् अन्द् रोअद्स्
arpatīkāre hīna dvi guṇo daṇḍaḥ KāZ03 9 38ab setubhyo muñcatas toyam avāre ṣaṭ paṇo damaḥ KāZ03 9 38cd vāre vā toyam anyeṣāṃ pramādenauparundhataḥ E ḍamage to pastures fields and roads