Adhyaya 26

Verse 1

युधिष्ठिराज्ञया दिग्विजयार्थं निर्गतानामर्जुनादीनां सङ्क्षेपेण दिग्विजयक थनम्।। वैशम्पायन उवाच। ऋषेस्तद्वचनं स्मृत्वा निशश्वास युधिष्ठिरः। धर्म धर्मभृतां श्रेष्ठः कर्तुमिच्छन्परन्तपः।

yudhiṣṭhirājñayā digvijayārthaṃ nirgatānāmarjunādīnāṃ saṅkṣepeṇa digvijayaka thanam|| vaiśampāyana uvāca| ṛṣestadvacanaṃ smṛtvā niśaśvāsa yudhiṣṭhiraḥ| dharma dharmabhṛtāṃ śreṣṭhaḥ kartumicchanparantapaḥ|

Verse 2

तस्येङ्गितज्ञो बीभत्सुः सर्वशस्त्रभृतां वरः। संविवर्तयिषुः कामं पावकात्पाकशासनिः।।

tasyeṅgitajño bībhatsuḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ| saṃvivartayiṣuḥ kāmaṃ pāvakātpākaśāsaniḥ||

Verse 3

प्राप्तं प्राप्य धनुः श्रेष्ठमक्षय्यौ च महेषुधी। रथं ध्वजं सभां चैव युधिष्ठिरमभाषत।।

prāptaṃ prāpya dhanuḥ śreṣṭhamakṣayyau ca maheṣudhī| rathaṃ dhvajaṃ sabhāṃ caiva yudhiṣṭhiramabhāṣata||

Verse 4

अर्जुन उवाच। धनुरस्त्रं शरा वीर्यं पक्षो भूमिर्यशो बलम्। प्राप्तमेतन्मया राजन्दुष्प्रापं यदभीप्सितम्।।

arjuna uvāca| dhanurastraṃ śarā vīryaṃ pakṣo bhūmiryaśo balam| prāptametanmayā rājanduṣprāpaṃ yadabhīpsitam||

Verse 5

तस्य कृत्यमहं मन्ये कोशस्य परिवर्धनम्। करमाहारयिष्यामि राज्ञः सर्वान्नृपोत्तम।।

tasya kṛtyamahaṃ manye kośasya parivardhanam| karamāhārayiṣyāmi rājñaḥ sarvānnṛpottama||

Verse 6

विजयाय प्रयास्यामि दिशं धनदपालिताम्। तिथावथ मुहूर्ते च नक्षत्रे चाभिपूजिते।।

vijayāya prayāsyāmi diśaṃ dhanadapālitām| tithāvatha muhūrte ca nakṣatre cābhipūjite||

Verse 7

वैशम्पायन उवाच। धनञ्जयवचः श्रुत्वा धर्मराजो युधिष्ठिरः स्निग्धगम्भीरनादिन्यां तं गिरा प्रत्यभाषत।।

vaiśampāyana uvāca| dhanañjayavacaḥ śrutvā dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ snigdhagambhīranādinyāṃ taṃ girā pratyabhāṣata||

Verse 8

स्वस्ति वाच्यार्हतो विप्रान्प्रयाहि भरतर्षभ। दुर्हृदामप्रहर्षाय सुहृदां नन्दनाय च।।

svasti vācyārhato viprānprayāhi bharatarṣabha| durhṛdāmapraharṣāya suhṛdāṃ nandanāya ca||

Verse 9

विजयस्ते ध्रुवं पार्थ प्रियं काममवाप्स्यसि। इत्युक्तः प्रययौ पार्थः सैन्येन महता वृतः।।

vijayaste dhruvaṃ pārtha priyaṃ kāmamavāpsyasi| ityuktaḥ prayayau pārthaḥ sainyena mahatā vṛtaḥ||

Verse 10

अग्निदत्तेन दिव्येन रथेनाद्भुतकर्मणा। तथैव भीमसेनोऽपि यमौ च पुरुषर्षभौ।।

agnidattena divyena rathenādbhutakarmaṇā| tathaiva bhīmaseno'pi yamau ca puruṣarṣabhau||

Verse 11

ससैन्याः प्रययुः सर्वे धर्मराजेन पूजिताः। दिशं धनपतेरिष्टामजयत्पाकशासनिः।।

sasainyāḥ prayayuḥ sarve dharmarājena pūjitāḥ| diśaṃ dhanapateriṣṭāmajayatpākaśāsaniḥ||

Verse 12

भीमसेनस्तथा प्राचीं सहदेवस्तु दक्षिणाम्। प्रतीचीं नकुलो राजन्दिशं व्यजयतास्त्रवित्।।

bhīmasenastathā prācīṃ sahadevastu dakṣiṇām| pratīcīṃ nakulo rājandiśaṃ vyajayatāstravit||

Verse 13

खाण्डवप्रस्थमध्यस्थो धर्मराजो युधिष्ठिरः। आसीत्परमया लक्ष्म्या सुहृद्गणवृतः प्रभुः।। ।। इति श्रीमन्महाभारते सभापर्वणि दिग्विजयपर्वणि षड्विंशोऽध्यायः।। 26।।

khāṇḍavaprasthamadhyastho dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ| āsītparamayā lakṣmyā suhṛdgaṇavṛtaḥ prabhuḥ|| || iti śrīmanmahābhārate sabhāparvaṇi digvijayaparvaṇi ṣaḍviṃśo'dhyāyaḥ|| 26||