Adhyaya 27

Verse 1

गरुडेन शैलाग्रे उपविश्य गजकच्छपयोर्भक्षणम्।। 1 ।। ततः स्वर्गेऽमृतसमीपं गतेन तेन तत्र परितो ज्वलदग्निदर्शनभया********* प्रति तच्छमनोपायप्रश्नः।। 2 ।। ब्रह्मणा तम्प्रति नवनीतप्रक्षेपेणाग्निसंशामनचेदना।। 3 ।। भीष्म उवाच। हत्वा तं पक्षिशार्दूलः कुविन्दानां जनं व्रती। उपोपविश्य शैलाग्रे भक्षयामास तावुभौ। वारणं कच्छर्प चैव संहृष्टः स पतत्रिराट्।।

garuḍena śailāgre upaviśya gajakacchapayorbhakṣaṇam|| 1 || tataḥ svarge'mṛtasamīpaṃ gatena tena tatra parito jvaladagnidarśanabhayā********* prati tacchamanopāyapraśnaḥ|| 2 || brahmaṇā tamprati navanītaprakṣepeṇāgnisaṃśāmanacedanā|| 3 || bhīṣma uvāca| hatvā taṃ pakṣiśārdūlaḥ kuvindānāṃ janaṃ vratī| upopaviśya śailāgre bhakṣayāmāsa tāvubhau| vāraṇaṃ kaccharpa caiva saṃhṛṣṭaḥ sa patatrirāṭ||

Verse 2

तयोः स रुधिरं पीत्वा मेदसी च परन्तप। संहृष्टः यततांश्रेष्ठो लब्ध्वा बलमनुत्तमम्। जंगाम देवराजस्य भवनं पन्नगाशनः।।

tayoḥ sa rudhiraṃ pītvā medasī ca parantapa| saṃhṛṣṭaḥ yatatāṃśreṣṭho labdhvā balamanuttamam| jaṃgāma devarājasya bhavanaṃ pannagāśanaḥ||

Verse 3

तं प्रणम्य महात्मानं पावकं विस्फुलिङ्गिनम्। रात्रिदिवं प्रज्वलितं रक्षार्थममृतस्य ह।।

taṃ praṇamya mahātmānaṃ pāvakaṃ visphuliṅginam| rātridivaṃ prajvalitaṃ rakṣārthamamṛtasya ha||

Verse 4

तं दृष्ट्वा विहगेन्द्रस्य भयं तीव्रमुपाविशत्। नतु तोयान्न रक्षिभ्यो भयमस्योपपद्यते।।

taṃ dṛṣṭvā vihagendrasya bhayaṃ tīvramupāviśat| natu toyānna rakṣibhyo bhayamasyopapadyate||

Verse 5

पक्षित्वमात्मनो दृष्ट्वा ज्वलन्तं च हुताशनम्। पितामहमथो गत्वा ददर्श भुजगाशनः।।

pakṣitvamātmano dṛṣṭvā jvalantaṃ ca hutāśanam| pitāmahamatho gatvā dadarśa bhujagāśanaḥ||

Verse 6

तं प्रणम्य महात्मानं गरुडः प्रयताञ्जलिः। प्रोवाच तदसन्दिग्धं वचनं पन्नगेश्वरः।।

taṃ praṇamya mahātmānaṃ garuḍaḥ prayatāñjaliḥ| provāca tadasandigdhaṃ vacanaṃ pannageśvaraḥ||

Verse 7

उद्यतं गुरुकृत्ये मां भगवन्धर्मनिश्चितम्। विमोक्षणार्थं मातुर्हि दासभावादनिन्दितम्।। ।। इति श्रीमन्महाभारते अनुशासनपर्वणि दानधर्मपर्वणि सप्तविंशोऽध्यायः।। 27 ।।

udyataṃ gurukṛtye māṃ bhagavandharmaniścitam| vimokṣaṇārthaṃ māturhi dāsabhāvādaninditam|| || iti śrīmanmahābhārate anuśāsanaparvaṇi dānadharmaparvaṇi saptaviṃśo'dhyāyaḥ|| 27 ||

Verse 8

कद्रूसकाशममृतं मयाहर्तव्यमीश्वर। तदा मे जननी देव दासभावात्प्रमोक्ष्यते।।

kadrūsakāśamamṛtaṃ mayāhartavyamīśvara| tadā me jananī deva dāsabhāvātpramokṣyate||

Verse 9

तत्रामृतं प्रज्वलितो नित्यमीश्वर रक्षति। हिरण्यरेता भगवान्पाकशासनशासनात्।।

tatrāmṛtaṃ prajvalito nityamīśvara rakṣati| hiraṇyaretā bhagavānpākaśāsanaśāsanāt||

Verse 10

तत्र मे देवदेवेश भयं तीव्रमथाविशत्। ज्वलन्तं पावकं दृष्ट्वा पक्षित्वं चात्मनः प्रभो।।

tatra me devadeveśa bhayaṃ tīvramathāviśat| jvalantaṃ pāvakaṃ dṛṣṭvā pakṣitvaṃ cātmanaḥ prabho||

Verse 11

समतिक्रमितुं शक्यः कथं स्यात्पावको मया। तस्याभ्युपायं वरद वक्तुमीशोऽसि मे प्रभो।।

samatikramituṃ śakyaḥ kathaṃ syātpāvako mayā| tasyābhyupāyaṃ varada vaktumīśo'si me prabho||

Verse 12

तमब्रवीन्महाभाग तप्यमानं विहङ्गमम्। अग्नेः संशमनोपायमुत्सयन्त पुनःपुनः।।

tamabravīnmahābhāga tapyamānaṃ vihaṅgamam| agneḥ saṃśamanopāyamutsayanta punaḥpunaḥ||

Verse 13

पयसा शाम्यते वत्स सर्पिषा च हुताशनः। शरीरस्थोपि भूतानां किं पुनः प्रज्वलन्भुवि।।

payasā śāmyate vatsa sarpiṣā ca hutāśanaḥ| śarīrasthopi bhūtānāṃ kiṃ punaḥ prajvalanbhuvi||

Verse 14

नवनीतं पयो वाऽपि पावके त्वं समादधेः। ततो गच्छ यथाकामं न त्वा धक्ष्यति पावकः।।

navanītaṃ payo vā'pi pāvake tvaṃ samādadheḥ| tato gaccha yathākāmaṃ na tvā dhakṣyati pāvakaḥ||