Chapter 19

Section 1

पौतव अध्यक्षः पौतव कर्म अन्तान् कारयेत्

pautava adhyakṣaḥ pautava karma antān kārayet

Section 2

धान्य माषा दश सुवर्ण माषकः पञ्च वा गुञ्जाः

dhānya māṣā daśa suvarṇa māṣakaḥ pañca vā guñjāḥ

Section 3

ते षोडश सुवर्णः कर्षो वा

te ṣoḍaśa suvarṇaḥ karṣo vā

Section 4

चतुष् कर्षं पलम्

catuṣ karṣaṃ palam

Section 5

अष्ट अशीतिर् गौर सर्षपा रूप्य माषकः

aṣṭa aśītir gaura sarṣapā rūpya māṣakaḥ

Section 6

ते षोडश धरणम् शौम्ब्यानि वा विंशतिः

te ṣoḍaśa dharaṇam śaumbyāni vā viṃśatiḥ

Section 7

विंशति तण्डुलं वज्र धरणम्

viṃśati taṇḍulaṃ vajra dharaṇam

Section 8

अर्ध माषकः माषकः द्वौ चत्वारः अष्टौ माषकाः सुवर्णो द्वौ चत्वारः अष्टौ सुवर्णाः दश विंशतिः त्रिंशत् चत्वारिंशत् शतम् इति

ardha māṣakaḥ māṣakaḥ dvau catvāraḥ aṣṭau māṣakāḥ suvarṇo dvau catvāraḥ aṣṭau suvarṇāḥ daśa viṃśatiḥ triṃśat catvāriṃśat śatam iti

Section 9

तेन धरणानि व्याख्यातानि

tena dharaṇāni vyākhyātāni

Section 10

प्रतिमानान्य् अयोमयानि मागध मेकल शैलमयानि यानि वा नौदक प्रदेहाभ्यां वृद्धिं गच्छेयुर् उष्णेन वा ह्रासम्

pratimānāny ayomayāni māgadha mekala śailamayāni yāni vā naudaka pradehābhyāṃ vṛddhiṃ gaccheyur uṣṇena vā hrāsam

Section 11

षडङ्गुलाद् ऊर्ध्वम् अष्ट अङ्गुल उत्तरा दश तुलाः कारयेत् लोह पलाद् ऊर्ध्वम् एक पल उत्तराः यन्त्रम् उभयतः शिक्यं वा

ṣaḍaṅgulād ūrdhvam aṣṭa aṅgula uttarā daśa tulāḥ kārayet loha palād ūrdhvam eka pala uttarāḥ yantram ubhayataḥ śikyaṃ vā

Section 12

पञ्च त्रिंशत् पललोहां द्वि सप्तत्य् अङ्गुल आयामां सम वृत्तां कारयेत्

pañca triṃśat palalohāṃ dvi saptaty aṅgula āyāmāṃ sama vṛttāṃ kārayet

Section 13

तस्याः पञ्च पलिकं मण्डलं बद्ध्वा सम करणं कारयेत्

tasyāḥ pañca palikaṃ maṇḍalaṃ baddhvā sama karaṇaṃ kārayet

Section 14

ततः कर्ष उत्तरं पलं पल उत्तरं दश पलं द्वादश पञ्चदश विंशतिर् इति पदानि कारयेत्

tataḥ karṣa uttaraṃ palaṃ pala uttaraṃ daśa palaṃ dvādaśa pañcadaśa viṃśatir iti padāni kārayet

Section 15

तत आ शताद् दश उत्तरं कारयेत्

tata ā śatād daśa uttaraṃ kārayet

Section 16

अक्षेषु नान्दी पिनद्धं कारयेत्

akṣeṣu nāndī pinaddhaṃ kārayet

Section 17

द्वि गुण लोहां तुलाम् अतः षण्णवत्य् अङ्गुल आयामां परिमाणीं कारयेत्

dvi guṇa lohāṃ tulām ataḥ ṣaṇṇavaty aṅgula āyāmāṃ parimāṇīṃ kārayet

Section 18

तस्याः शत पदाद् ऊर्ध्वं विंशतिः पञ्चाशत् शतम् इति पदानि कारयेत्

tasyāḥ śata padād ūrdhvaṃ viṃśatiḥ pañcāśat śatam iti padāni kārayet

Section 19

विंशति तौलिको भारः

viṃśati tauliko bhāraḥ

Section 20

दश धारणिकं पलम्

daśa dhāraṇikaṃ palam

Section 21

तत् पल शतम् आय मानी

tat pala śatam āya mānī

Section 22

पञ्च पल अवरा व्यावहारिकी भाजन्य् अन्तः पुर भाजनी च

pañca pala avarā vyāvahārikī bhājany antaḥ pura bhājanī ca

Section 23

तासाम् अर्ध धरण अवरं पलम् द्वि पल अवरम् उत्तर लोहम् षड् अङ्गुल अवराश् चाअयामाः

tāsām ardha dharaṇa avaraṃ palam dvi pala avaram uttara loham ṣaḍ aṅgula avarāś cāayāmāḥ

Section 24

पूर्वयोः पञ्च पलिकः प्रयामो मांस लोह लवण मणि वर्जम्

pūrvayoḥ pañca palikaḥ prayāmo māṃsa loha lavaṇa maṇi varjam

Section 25

काष्ठ तुला अष्ट हस्ता पदवती प्रतिमानवती मयूर पद अधिष्ठिता

kāṣṭha tulā aṣṭa hastā padavatī pratimānavatī mayūra pada adhiṣṭhitā

Section 26

काष्ठ पञ्चविंशति पलं तण्डुल प्रस्थ साधनम्

kāṣṭha pañcaviṃśati palaṃ taṇḍula prastha sādhanam

Section 27

एष प्रदेशो बह्व् अल्पयोः

eṣa pradeśo bahv alpayoḥ

Section 28

इति तुला प्रतिमानं व्याख्यातम्

iti tulā pratimānaṃ vyākhyātam

Section 29

अथ धान्य माष द्वि पल शतं द्रोणम् आय मानम् सप्त अशीति पल शतम् अर्ध पलं च व्यावहारिकम् पञ्च सप्तति पल शतं भाजनीयम् द्वि षष्टि पल शतम् अर्ध पलं चान्तः पुर भाजनीयम्

atha dhānya māṣa dvi pala śataṃ droṇam āya mānam sapta aśīti pala śatam ardha palaṃ ca vyāvahārikam pañca saptati pala śataṃ bhājanīyam dvi ṣaṣṭi pala śatam ardha palaṃ cāntaḥ pura bhājanīyam

Section 30

तेषाम् आढक प्रस्थ कुडुबाश् चतुर् भाग अवराः

teṣām āḍhaka prastha kuḍubāś catur bhāga avarāḥ

Section 31

षोडश द्रोणा खारी

ṣoḍaśa droṇā khārī

Section 32

विंशति द्रोणिकः कुम्भः

viṃśati droṇikaḥ kumbhaḥ

Section 33

कुम्भैर् दशभिर् वहः

kumbhair daśabhir vahaḥ

Section 34

शुष्क सार दारु मयं समं चतुर् भाग शिखं मानं कारयेत् अन्तः शिखं वा

śuṣka sāra dāru mayaṃ samaṃ catur bhāga śikhaṃ mānaṃ kārayet antaḥ śikhaṃ vā

Section 35

रसस्य तु सुरायाः पुष्प फलयोस् तुष अङ्गाराणां सुधायाश् च शिखा मानं द्वि गुण उत्तरा वृद्धिः

rasasya tu surāyāḥ puṣpa phalayos tuṣa aṅgārāṇāṃ sudhāyāś ca śikhā mānaṃ dvi guṇa uttarā vṛddhiḥ

Section 36

स पाद पणो द्रोण मूल्यम् आढकस्य पाद ऊनः षण् माषकाः प्रस्थस्य माषकः कुडुबस्य

sa pāda paṇo droṇa mūlyam āḍhakasya pāda ūnaḥ ṣaṇ māṣakāḥ prasthasya māṣakaḥ kuḍubasya

Section 37

द्वि गुणं रस आदीनां मान मूल्यम्

dvi guṇaṃ rasa ādīnāṃ māna mūlyam

Section 38

विंशति पणाः प्रतिमानस्य

viṃśati paṇāḥ pratimānasya

Section 39

तुला मूल्यं त्रि भागः

tulā mūlyaṃ tri bhāgaḥ

Section 40

चतुर् मासिकं प्रातिवेधनिकं कारयेत्

catur māsikaṃ prātivedhanikaṃ kārayet

Section 41

अप्रतिविद्धस्यात्ययः स पादः सप्त विंशति पणः

apratividdhasyātyayaḥ sa pādaḥ sapta viṃśati paṇaḥ

Section 42

प्रातिवेधनिकं काकणीकम् अहर् अहः पौतव अध्यक्षाय दद्युः

prātivedhanikaṃ kākaṇīkam ahar ahaḥ pautava adhyakṣāya dadyuḥ

Section 43

द्वात्रिंशद् भागस् तप्त व्याजी सर्पिषः चतुः षष्टि भागस् तैलस्य

dvātriṃśad bhāgas tapta vyājī sarpiṣaḥ catuḥ ṣaṣṭi bhāgas tailasya

Section 44

पञ्चाशद् भागो मान स्रावो द्रवाणाम्

pañcāśad bhāgo māna srāvo dravāṇām

Section 45

कुडुब अर्ध चतुर् अष्ट भागानि मानानि कारयेत्

kuḍuba ardha catur aṣṭa bhāgāni mānāni kārayet

Section 46

कुडुबाश् चतुर् अशीतिर् वारकः सर्पिषो मतः

kuḍubāś catur aśītir vārakaḥ sarpiṣo mataḥ

Section 47

चतुः षष्टिस् तु तैलस्य पादश् च घटिकाअनयोः ंएअसुरेस् ओफ़् स्पचे अन्द् तिमे

catuḥ ṣaṣṭis tu tailasya pādaś ca ghaṭikāanayoḥ ṃeasures of space and time