Chapter 2

Section 1

मुण्डो जटिलो वा पर्वत गुह आवासी चतुर् वर्ष शत आयुर् ब्रुवाणः प्रभूत जटिल अन्ते वासी नगर अभ्याशे तिष्ठेत्

muṇḍo jaṭilo vā parvata guha āvāsī catur varṣa śata āyur bruvāṇaḥ prabhūta jaṭila ante vāsī nagara abhyāśe tiṣṭhet

Section 2

शिष्याश् चास्य मूल फल उपगमनैर् अमात्यान् राजानं च भगवद् दर्शनाय योजयेयुः

śiṣyāś cāsya mūla phala upagamanair amātyān rājānaṃ ca bhagavad darśanāya yojayeyuḥ

Section 3

समागताश् च राज्ँना पूर्व राज देश अभिज्ँनानानि कथयेत् शते शते च वर्षाणां पूर्णेअहम् अग्निं प्रविश्य पुनर् बालो भवामि तद् इह भवत् समीपे चतुर्थम् अग्निं प्रवेक्ष्यामि अवश्यं मे भवान् मानयितव्यः त्रीन् वरान् वृणीष्ण वृषीष्व इति

samāgatāś ca rāj~nā pūrva rāja deśa abhij~nānāni kathayet śate śate ca varṣāṇāṃ pūrṇeaham agniṃ praviśya punar bālo bhavāmi tad iha bhavat samīpe caturtham agniṃ pravekṣyāmi avaśyaṃ me bhavān mānayitavyaḥ trīn varān vṛṇīṣṇa vṛṣīṣva iti

Section 4

प्रतिपन्नं ब्रूयात् सप्त रात्रम् इह सपुत्र दारेण प्रेक्षा प्रहवण पूर्वं वस्तव्यम् इति

pratipannaṃ brūyāt sapta rātram iha saputra dāreṇa prekṣā prahavaṇa pūrvaṃ vastavyam iti

Section 5

वसन्तम् अवस्कन्देत

vasantam avaskandeta

Section 6

मुण्डो वा जटिलो वा स्थानिक व्यञ्जनः प्रभूत जटिल अन्ते वासी वस्त शोणित दिग्धां वेणु शलाकां सुवर्ण चूर्णेनावलिप्य वल्मीके निदध्याद् उपजिह्विक अनुसरण अर्थम् स्वर्ण नालिकां वा

muṇḍo vā jaṭilo vā sthānika vyañjanaḥ prabhūta jaṭila ante vāsī vasta śoṇita digdhāṃ veṇu śalākāṃ suvarṇa cūrṇenāvalipya valmīke nidadhyād upajihvika anusaraṇa artham svarṇa nālikāṃ vā

Section 7

ततः सत्त्री राज्ँनः कथयेत् असौ सिद्धः पुष्पितं निधिं जानाति इति

tataḥ sattrī rāj~naḥ kathayet asau siddhaḥ puṣpitaṃ nidhiṃ jānāti iti

Section 8

स राज्ँना पृष्ठः तथा इति ब्रूयात् तच् चाभिज्ँनानं दर्शयेत् भूयो वा हिरण्यम् अन्तर् आधाय

sa rāj~nā pṛṣṭhaḥ tathā iti brūyāt tac cābhij~nānaṃ darśayet bhūyo vā hiraṇyam antar ādhāya

Section 9

ब्रूयाच् चएनं नाग रक्षितोअयं निधिः प्रणिपात साध्यः इति

brūyāc caenaṃ nāga rakṣitoayaṃ nidhiḥ praṇipāta sādhyaḥ iti

Section 10

प्रतिपन्नं ब्रूयात् सप्त रात्रम् इति समानम्

pratipannaṃ brūyāt sapta rātram iti samānam

Section 11

स्थानिक व्यञ्जनं वा रात्रौ तेजन अग्नि युक्तम् एकान्ते तिष्ठन्तं सत्त्रिणः क्रम अभीनीतं राज्ँनः कथयेयुः असौ सिद्धः सामेधिकः इति

sthānika vyañjanaṃ vā rātrau tejana agni yuktam ekānte tiṣṭhantaṃ sattriṇaḥ krama abhīnītaṃ rāj~naḥ kathayeyuḥ asau siddhaḥ sāmedhikaḥ iti

Section 12

तं राजा यम् अर्थं याचेत तम् अस्य करिष्यमाणः सप्त रात्रम् इति समानम्

taṃ rājā yam arthaṃ yāceta tam asya kariṣyamāṇaḥ sapta rātram iti samānam

Section 13

सिद्ध व्यञ्जनो वा राजानं जम्भक विद्याभिः प्रलोभयेत्

siddha vyañjano vā rājānaṃ jambhaka vidyābhiḥ pralobhayet

Section 14

तं राजाइति समानम्

taṃ rājāiti samānam

Section 15

सिद्ध व्यञ्जनो वा देश देवताम् अभ्यर्हिताम् आश्रित्य प्रहवणैर् अभीक्ष्णं प्रकृति मुख्यान् अभिसंवास्य क्रमेण राजानम् अतिसंदध्यात्

siddha vyañjano vā deśa devatām abhyarhitām āśritya prahavaṇair abhīkṣṇaṃ prakṛti mukhyān abhisaṃvāsya krameṇa rājānam atisaṃdadhyāt

Section 16

जटिल व्यञ्जनम् अन्तर् उदक वासिनं वा सर्व श्वेतं तट सुरुङ्गा भूमि गृह अपसरणं वरुणं नाग राजं वा सत्त्रिणः क्रम अभिनीतं राज्ँनः कथयेयुः

jaṭila vyañjanam antar udaka vāsinaṃ vā sarva śvetaṃ taṭa suruṅgā bhūmi gṛha apasaraṇaṃ varuṇaṃ nāga rājaṃ vā sattriṇaḥ krama abhinītaṃ rāj~naḥ kathayeyuḥ

Section 17

तं राजाइति समानम्

taṃ rājāiti samānam

Section 18

जन पद अन्ते वासी सिद्ध व्यञ्जनो वा राजानं शत्रु दर्शनाय योजयेत्

jana pada ante vāsī siddha vyañjano vā rājānaṃ śatru darśanāya yojayet

Section 19

प्रतिपन्नं बिम्बं कृत्वा शत्रुम् आवाहयित्वा निरुद्धे देशे घातयेत्

pratipannaṃ bimbaṃ kṛtvā śatrum āvāhayitvā niruddhe deśe ghātayet

Section 20

अश्व पण्य उपयाता वैदेहक व्यञ्जनाः पण्य उपायन निमित्तम् आहूय राजानं पण्य परीक्षायाम् आसक्तम् अश्व व्यतिकीर्णं वा हन्युः अश्वैश् च प्रहरेयुः

aśva paṇya upayātā vaidehaka vyañjanāḥ paṇya upāyana nimittam āhūya rājānaṃ paṇya parīkṣāyām āsaktam aśva vyatikīrṇaṃ vā hanyuḥ aśvaiś ca prahareyuḥ

Section 21

नगर अभ्याशे वा चैत्यम् आरुह्य रात्रौ तीक्ष्णाः कुम्भेषु नालीन् वा विदुलानि धमन्तः स्वामिनो मुख्यानां वा मांसानि भक्षयिष्यामः पूजा नो वर्तताम् इत्य् अव्यक्तं ब्रूयुः

nagara abhyāśe vā caityam āruhya rātrau tīkṣṇāḥ kumbheṣu nālīn vā vidulāni dhamantaḥ svāmino mukhyānāṃ vā māṃsāni bhakṣayiṣyāmaḥ pūjā no vartatām ity avyaktaṃ brūyuḥ

Section 22

तद् एषां नैमित्तिक मौहूर्तिक व्यञ्जनाः ख्यापयेयुः

tad eṣāṃ naimittika mauhūrtika vyañjanāḥ khyāpayeyuḥ

Section 23

मङ्गल्ये वा ह्रदे तटाक मध्ये वा रात्रौ तेजन तैल अभ्यक्ता नाग रूपिणः शक्ति मुसलान्य् अयोमयानि निष्पेषयन्तस् तथैव ब्रूयुः

maṅgalye vā hrade taṭāka madhye vā rātrau tejana taila abhyaktā nāga rūpiṇaḥ śakti musalāny ayomayāni niṣpeṣayantas tathaiva brūyuḥ

Section 24

ऋक्ष चर्म कञ्चुकिनो वाअग्नि धूम उत्सर्ग युक्ता रक्षो रूपं वहन्तस् त्रिर् अपसव्यं नगरं कुर्वाणाः श्व सृगाल वाशित अन्तरेषु तथैव ब्रूयुः

ṛkṣa carma kañcukino vāagni dhūma utsarga yuktā rakṣo rūpaṃ vahantas trir apasavyaṃ nagaraṃ kurvāṇāḥ śva sṛgāla vāśita antareṣu tathaiva brūyuḥ

Section 25

चैत्य दैवत प्रतिमां वा तेजन तैलेनाभ्र पटलच् छन्नेनाग्निना वा रात्रौ प्रज्वाल्य तथैव ब्रूयुः

caitya daivata pratimāṃ vā tejana tailenābhra paṭalac channenāgninā vā rātrau prajvālya tathaiva brūyuḥ

Section 26

तद् अन्ये ख्यापयेयुः

tad anye khyāpayeyuḥ

Section 27

दैवत प्रतिमानाम् अभ्यर्हितानां वा शोणितेन प्रस्रावम् अतिमात्रं कुर्युः

daivata pratimānām abhyarhitānāṃ vā śoṇitena prasrāvam atimātraṃ kuryuḥ

Section 28

तद् अन्ये देव रुधिर संस्रावे संग्रामे पराजयं ब्रूयुः

tad anye deva rudhira saṃsrāve saṃgrāme parājayaṃ brūyuḥ

Section 29

संधि रात्रिषु श्मशान प्रमुखे वा चैत्यम् ऊर्ध्व भक्षितैर् मनुष्यैः प्ररूपयेयुः

saṃdhi rātriṣu śmaśāna pramukhe vā caityam ūrdhva bhakṣitair manuṣyaiḥ prarūpayeyuḥ

Section 30

ततो रक्षो रूपी मनुष्यकं याचेत

tato rakṣo rūpī manuṣyakaṃ yāceta

Section 31

यश् चात्र शूर वादिकोअन्यतमो वा द्रष्टुम् आगच्छेत् तम् अन्ये लोह मुसलैर् हन्युः यथा रक्षोभिर् हत इति ज्ँनायेत

yaś cātra śūra vādikoanyatamo vā draṣṭum āgacchet tam anye loha musalair hanyuḥ yathā rakṣobhir hata iti j~nāyeta

Section 32

तद् अद्भुतं राज्ँनस् तद् दर्शिनः सत्त्रिणश् च कथयेयुः

tad adbhutaṃ rāj~nas tad darśinaḥ sattriṇaś ca kathayeyuḥ

Section 33

ततो नैमितित्क मौहूर्तिक व्यञ्जनाः शान्तिं प्रायश् चित्तं ब्रूयुः अन्यथा महद् अकुशलं राज्ँनो देशस्य च इति

tato naimititka mauhūrtika vyañjanāḥ śāntiṃ prāyaś cittaṃ brūyuḥ anyathā mahad akuśalaṃ rāj~no deśasya ca iti

Section 34

प्रतिपन्नं एतेषु सप्त रात्रम् एक एक मन्त्र बलि होमं स्वयं राज्ँना कर्तव्यम् इति ब्रूयुः

pratipannaṃ eteṣu sapta rātram eka eka mantra bali homaṃ svayaṃ rāj~nā kartavyam iti brūyuḥ

Section 35

ततः समानम्

tataḥ samānam

Section 36

एतान् वा योगान् आत्मनि दर्शयित्वा प्रतिकुर्वीत परेषाम् उपदेश अर्थम्

etān vā yogān ātmani darśayitvā pratikurvīta pareṣām upadeśa artham

Section 37

ततः प्रयोजयेद् योगान्

tataḥ prayojayed yogān

Section 38

योग दर्शन प्रतीकारेण वा कोश अभिसंहरणं कुर्यात्

yoga darśana pratīkāreṇa vā kośa abhisaṃharaṇaṃ kuryāt

Section 39

हस्ति कामं वा नाग वन पाला हस्तिना लक्षण्येन प्रलोभयेयुः

hasti kāmaṃ vā nāga vana pālā hastinā lakṣaṇyena pralobhayeyuḥ

Section 40

प्रतिपन्नं गहनम् एक अयनं वाअतिनीय घातयेयुः बद्ध्वा वाअपहरेयुः

pratipannaṃ gahanam eka ayanaṃ vāatinīya ghātayeyuḥ baddhvā vāapahareyuḥ

Section 41

तेन मृगया कामो व्याख्यातः

tena mṛgayā kāmo vyākhyātaḥ

Section 42

द्रव्य स्त्री लोलुपम् आढ्य विधवाभिर् वा परम रूप यौवनाभिः स्त्रीभिर् दाय निक्षेप अर्थम् उपनीताभिः सत्त्रिणः प्रलोभयेयुः

dravya strī lolupam āḍhya vidhavābhir vā parama rūpa yauvanābhiḥ strībhir dāya nikṣepa artham upanītābhiḥ sattriṇaḥ pralobhayeyuḥ

Section 43

प्रतिपन्नं रात्रौ सत्त्रच् छन्नाः समागमे शस्त्र रसाभ्यां घातयेयुः

pratipannaṃ rātrau sattrac channāḥ samāgame śastra rasābhyāṃ ghātayeyuḥ

Section 44

सिद्ध प्रव्रजित चैत्य स्तूप दैवत प्रतिमानाम् अभीक्ष्ण अभिगमनेषु वा भूमि गृह सुरुङ्ग आरूढ भित्ति प्रविष्टास् तीक्ष्णाः परम् अभिहन्युः KआZ१३ २ ४५अब् येषु देशेषु याः प्रेक्षाः प्रेक्षते पार्थिवः स्वयम् KआK१३ २ ४५च्द् यात्रा विहारे रमते यत्र क्रीडति वाअम्भसि KआZ१३ २ ४६अब् धिग् उक्त्य् आदिषु सर्वेषु यज्ँन प्रहवणेषु वा KआZ१३ २ ४६च्द् सूतिका प्रेत रोगेषु प्रीति शोक भयेषु वा KआZ१३ २ ४७अब् प्रमादं याति यस्मिन् वा विश्वासात् स्व जन उत्सवे KआZ१३ २ ४७च्द् यत्रास्याअरक्षि संचारो दुर्दिने संकुलेषु वा KआZ१३ २ ४८अब् विप्र स्थाने प्रदीप्ते वा प्रविष्टे निर्जनेअपि वा KआZ१३ २ ४८च्द् वस्त्र आभरण माल्यानां फेलाभिः शयन आसनैः KआZ१३ २ ४९अब् मद्य भोजन फेलाभिस् तूर्यैर् वाअभिगताः सह KआZ१३ २ ४९च्द् प्रहरेयुर् अरिं तीक्ष्णाः पूर्व प्रणिहितैः सह E KआZ१३ २ ५०अब् यथैव प्रविशेयुश् च द्विषतः सत्त्र हेतुभिः KआZ१३ २ ५०च्द् तथैव चापगच्छेयुर् इत्य् उक्तं योग वामनम् अपसर्प प्रणिधिह्

siddha pravrajita caitya stūpa daivata pratimānām abhīkṣṇa abhigamaneṣu vā bhūmi gṛha suruṅga ārūḍha bhitti praviṣṭās tīkṣṇāḥ param abhihanyuḥ KāZ13 2 45ab yeṣu deśeṣu yāḥ prekṣāḥ prekṣate pārthivaḥ svayam KāK13 2 45cd yātrā vihāre ramate yatra krīḍati vāambhasi KāZ13 2 46ab dhig ukty ādiṣu sarveṣu yaj~na prahavaṇeṣu vā KāZ13 2 46cd sūtikā preta rogeṣu prīti śoka bhayeṣu vā KāZ13 2 47ab pramādaṃ yāti yasmin vā viśvāsāt sva jana utsave KāZ13 2 47cd yatrāsyāarakṣi saṃcāro durdine saṃkuleṣu vā KāZ13 2 48ab vipra sthāne pradīpte vā praviṣṭe nirjaneapi vā KāZ13 2 48cd vastra ābharaṇa mālyānāṃ phelābhiḥ śayana āsanaiḥ KāZ13 2 49ab madya bhojana phelābhis tūryair vāabhigatāḥ saha KāZ13 2 49cd prahareyur ariṃ tīkṣṇāḥ pūrva praṇihitaiḥ saha E KāZ13 2 50ab yathaiva praviśeyuś ca dviṣataḥ sattra hetubhiḥ KāZ13 2 50cd tathaiva cāpagaccheyur ity uktaṃ yoga vāmanam apasarpa praṇidhih