Chapter 4

Section 1

ये चास्य दुर्गेषु वैदेहकव्यञ्जनाः ग्रामेसु गृहपतिक व्यञ्जनाः जन पद संधिषु गो रक्षक तापस व्यञ्जनाः ते सामन्त आटविक तत् कुलीन अपरुद्धानां पण्य आगार पूर्वं प्रेषयेयुः अयं देशो हार्यः इति

ye cāsya durgeṣu vaidehakavyañjanāḥ grāmesu gṛhapatika vyañjanāḥ jana pada saṃdhiṣu go rakṣaka tāpasa vyañjanāḥ te sāmanta āṭavika tat kulīna aparuddhānāṃ paṇya āgāra pūrvaṃ preṣayeyuḥ ayaṃ deśo hāryaḥ iti

Section 2

आगतांश् चएषां दुर्गे गूढ पुरुषान् अर्थ मानाभ्याम् अभिसत्कृत्य प्रकृतिच् छिद्राणि प्रदर्शयेयुः

āgatāṃś caeṣāṃ durge gūḍha puruṣān artha mānābhyām abhisatkṛtya prakṛtic chidrāṇi pradarśayeyuḥ

Section 3

तेषु तैः सह प्रहरेयुः

teṣu taiḥ saha prahareyuḥ

Section 4

स्कन्ध आवारे वाअस्य शौण्डिक व्यञ्जनः पुत्रम् अभित्यक्तं स्थापयित्वाअवस्कन्द काले रसेन प्रवासयित्वा नैषेचनिकम् इति मदन रस युक्तान् मद्यकुम्भान्शतशः प्रयच्छेत्

skandha āvāre vāasya śauṇḍika vyañjanaḥ putram abhityaktaṃ sthāpayitvāavaskanda kāle rasena pravāsayitvā naiṣecanikam iti madana rasa yuktān madyakumbhānśataśaḥ prayacchet

Section 5

शुद्धं वा मद्यं पाद्यं वा मद्यं दद्याद् एकम् अहः उत्तरं रस् सिद्धं प्रयच्छेत्

śuddhaṃ vā madyaṃ pādyaṃ vā madyaṃ dadyād ekam ahaḥ uttaraṃ ras siddhaṃ prayacchet

Section 6

शुद्धं वा मद्यं दण्ड मुख्येभ्यः प्रदाय मद काले रस सिद्धं प्रयच्छेत्

śuddhaṃ vā madyaṃ daṇḍa mukhyebhyaḥ pradāya mada kāle rasa siddhaṃ prayacchet

Section 7

दण्ड मुख्य व्यञ्जनो वा पुत्रम् अभित्यक्तम् इति समानम्

daṇḍa mukhya vyañjano vā putram abhityaktam iti samānam

Section 8

पाक्व मांसिक औदनिक औण्डिक आपूपिक व्यञ्जना वा पण्य विशेषम् अवघोषयित्वा परस्पर संघर्षेण कालिकं समर्घतरम् इति वा परान् आहूय रसेन स्व पण्यान्य् अपचारयेयुः

pākva māṃsika audanika auṇḍika āpūpika vyañjanā vā paṇya viśeṣam avaghoṣayitvā paraspara saṃgharṣeṇa kālikaṃ samarghataram iti vā parān āhūya rasena sva paṇyāny apacārayeyuḥ

Section 9

सुरा क्षीर दधि सर्पिस् तैलानि वा तद् व्यवहर्तृ हस्तेषु गृहीता स्त्रियो बालाश् च रस युक्तेषु स्व भाजनेषु परिकिरेयुः

surā kṣīra dadhi sarpis tailāni vā tad vyavahartṛ hasteṣu gṛhītā striyo bālāś ca rasa yukteṣu sva bhājaneṣu parikireyuḥ

Section 10

अनेनार्घेण विशिष्टं वा भूयो दीयताम् इति तत्रएवावाकिरेयुः

anenārgheṇa viśiṣṭaṃ vā bhūyo dīyatām iti tatraevāvākireyuḥ

Section 11

एतान्य् एव वैदेहक व्यञ्जनाः पण्य विरेयेणाअहर्तारो वा

etāny eva vaidehaka vyañjanāḥ paṇya vireyeṇāahartāro vā

Section 12

हस्त्य् अश्वानां विधा यवसेषु रसम् आसन्ना दद्युः

hasty aśvānāṃ vidhā yavaseṣu rasam āsannā dadyuḥ

Section 13

कर्म कर व्यञ्जना वा रस अक्तं यवसम् उदकं वा विक्रीणीरन्

karma kara vyañjanā vā rasa aktaṃ yavasam udakaṃ vā vikrīṇīran

Section 14

चिर संसृष्टा वा गो वाणिजका गवाम् अज अवीनां वा यूथान्य् अवस्कन्द कालेषु परेषां मोह स्थानेषु प्रमुञ्चेयुः अश्व खर उष्ट्रमहिष आदीनां दुष्टांश् च

cira saṃsṛṣṭā vā go vāṇijakā gavām aja avīnāṃ vā yūthāny avaskanda kāleṣu pareṣāṃ moha sthāneṣu pramuñceyuḥ aśva khara uṣṭramahiṣa ādīnāṃ duṣṭāṃś ca

Section 15

तद् व्यञ्जना वा चुच्छुन्दरी शोणित अक्त अक्षान्

tad vyañjanā vā cucchundarī śoṇita akta akṣān

Section 16

लुब्धक व्यञ्जना वा व्याल मृगान् पञ्जरेभ्यः प्रमुञ्चेयुः सर्प ग्राहा वा सर्पान् उग्र विषान् हस्ति जीविनो वा हस्तिनः

lubdhaka vyañjanā vā vyāla mṛgān pañjarebhyaḥ pramuñceyuḥ sarpa grāhā vā sarpān ugra viṣān hasti jīvino vā hastinaḥ

Section 17

अग्नि जीविनो वाअग्निम् अवसृजेयुः

agni jīvino vāagnim avasṛjeyuḥ

Section 18

गूढ पुरुषा वा विमुखान् पत्त्य् अश्व रथ द्विप मुख्यान् अभिहन्युः आदीपयेयुर् वा मुख्य आवासान्

gūḍha puruṣā vā vimukhān patty aśva ratha dvipa mukhyān abhihanyuḥ ādīpayeyur vā mukhya āvāsān

Section 19

दूष्य अमित्र आटविक व्यञ्जनाः प्रणिहिताः पृष्ठ अभिघातम् अवस्कन्द प्रतिग्रहं वा कुर्युः

dūṣya amitra āṭavika vyañjanāḥ praṇihitāḥ pṛṣṭha abhighātam avaskanda pratigrahaṃ vā kuryuḥ

Section 20

वन गूढा वा प्रत्यन्त स्कन्धम् उपनिष्कृष्याभिहन्युः एक अयने वीवध आसार प्रसारान् वा

vana gūḍhā vā pratyanta skandham upaniṣkṛṣyābhihanyuḥ eka ayane vīvadha āsāra prasārān vā

Section 21

ससंकेतं वा रात्रि युद्धे भूरि तूर्यम् आहत्य ब्रूयुः अनुप्रविष्टाः स्मो लब्धं राज्यम् इति

sasaṃketaṃ vā rātri yuddhe bhūri tūryam āhatya brūyuḥ anupraviṣṭāḥ smo labdhaṃ rājyam iti

Section 22

राज आवासम् अनुप्रविष्टा वा संकुलेषु राजानं हन्युः

rāja āvāsam anupraviṣṭā vā saṃkuleṣu rājānaṃ hanyuḥ

Section 23

सर्वतो वा प्रयातम् एन एव म्लेच्छ आटविक दण्ट चारिणः सत्त्र अपाश्रयाः स्तम्भ वाट अपाश्रया वा हन्युः

sarvato vā prayātam ena eva mleccha āṭavika daṇṭa cāriṇaḥ sattra apāśrayāḥ stambha vāṭa apāśrayā vā hanyuḥ

Section 24

लुब्धक व्यञ्जना वाअवस्कन्द संकुलेषु गूढ युद्ध हेतुभिर् अभिहन्युः

lubdhaka vyañjanā vāavaskanda saṃkuleṣu gūḍha yuddha hetubhir abhihanyuḥ

Section 25

एक अयने वा शैल स्तम्भ वाट खञ्जन अन्तर् उदके वा स्व भूमि बलेनाभिहन्युः

eka ayane vā śaila stambha vāṭa khañjana antar udake vā sva bhūmi balenābhihanyuḥ

Section 26

नदी सरस् तटाक सेतु बन्ध भेद वेगेन वा प्लावयेयुः

nadī saras taṭāka setu bandha bheda vegena vā plāvayeyuḥ

Section 27

धान्वन वन दुर्ग निम्न दुर्गस्थं वा योग अग्नि धूमाभ्यां नाशयेयुः

dhānvana vana durga nimna durgasthaṃ vā yoga agni dhūmābhyāṃ nāśayeyuḥ

Section 28

संकट गतम् अग्निना धान्वन गतं धूमेन निधान गतं रसेन तोय अवगाढं दुष्ट ग्राहैर् उदक चरणैर् वा तीक्ष्णाः साधयेयुः आदीप्त आवासान् निष्पतन्तं वा KआZ१२ ४ २९अब् योग वामन योगाभ्यां योगेनान्यतमेन वा KआZ१२ ४ २९च्द् अमित्रम् अतिसंदध्यात् सक्तम् उक्तासु भूमिषु E योग अतिसम्धानम् दण्ड अतिसम्धानम् एक विजयह्

saṃkaṭa gatam agninā dhānvana gataṃ dhūmena nidhāna gataṃ rasena toya avagāḍhaṃ duṣṭa grāhair udaka caraṇair vā tīkṣṇāḥ sādhayeyuḥ ādīpta āvāsān niṣpatantaṃ vā KāZ12 4 29ab yoga vāmana yogābhyāṃ yogenānyatamena vā KāZ12 4 29cd amitram atisaṃdadhyāt saktam uktāsu bhūmiṣu E yoga atisamdhānam daṇḍa atisamdhānam eka vijayah